De officiële naam voor maizena is maïszetmeel en komt van – je raadt het al – maïskorrels. Dat maakt dit product dus heel anders dan bloem. In plaats van maizena, kun je ook een allesbinder gebruiken. Deze hoef je vaak niet eerst nog te mengen met water, maar voeg je meteen toe aan je gerecht.
Oké, beide producten zijn dus geschikt om een gerecht mee te binden. Een verschil is dat je allesbinder er zo bij strooit en maizena eerst moet oplossen. Daarnaast is er nog een belangrijk verschil. Maizena bindt niet helder, maar ondoorzichtig.
Gewone bloem: Gewone tarwebloem kan worden gebruikt als vervanging voor maizena, hoewel de textuur enigszins anders kunnen zijn. Gebruik 2 eetlepels bloem voor elke eetlepel maizena die in het recept wordt gevraagd.
Maizena vervangen
Het kan voorkomen dat je maizena op is. Gelukkig is er een alternatief voor maizena dat je vaak wel in huis hebt: tarwebloem. Gebruik 2 eetlepels bloem voor elke eetlepel maizena. Bloem heeft een hoger eiwitgehalte dan maizena.
Dé manier om saus te binden gaat als volgt. Smelt 1 el boter en voeg 1 el bloem toe. Roer goed en voeg langzaam 375 ml vloeistof toe, zoals water, bouillon, fond of wijn. Blijf roeren totdat de saus kookt en laat het daarna nog 8-10 minuten koken.
Aardappelzetmeel en maizena zijn beide zetmeelrijke poeders die worden gebruikt als bindmiddel in verschillende culinaire toepassingen.
De bekendste methode is met zetmeel, zoals roux, maïzena of aardappelzetmeel. Zetmeel bindt door verhitting en geeft een stevige structuur aan je saus. Maar er zijn ook andere, minder voor de hand liggende bindmiddelen. Eiwitten spelen een belangrijke rol, zowel in pure vorm als in eigeel.
Daarnaast komt arrowroot in poeder en kuzu in blokjes. Beide bindmiddelen zijn goede vervangers van maizena. Agar-agar is ook vegan, glutenvrij en Japans, maar agar agar is meer een geleermiddel. De bindkracht is veel sterker.
Ze doen hetzelfde maar zijn niet inwisselbaar. Zuiveringszout heeft een bepaalde hoeveelheid zuur nodig om een deeg te doen rijzen. Zit er niet genoeg zuur in het deeg, dan is enkel bicarbonaat onvoldoende. Het deeg zal niet goed rijzen en krijgt het een metaalachtige smaak.
Bloem is vooral geschikt om niet heldere soepen of sauzen te binden, bijvoorbeeld door er samen met gesmolten boter een roux van te maken. Hierdoor gaart de bloem eerst zacht in de boter. De roux meng je vervolgens al roerende met een vloeistof tot een gebonden geheel.
Dikker maken
Het binden van een saus is heel simpel en kan door maizena en water toe te voegen of bloem en boter. Al roerend en door kleine beetjes toe te voegen ontstaat er een heerlijke zelfgemaakte gebonden saus of soep.
Warme bindmiddelen binden goed bij een hoge temperatuur. Deze middelen kun je het beste gebruiken tijdens het koken. Enkele voorbeelden van warme bindmiddelen zijn aardappelzetmeel en tarwezetmeel.
Bloem kun je vervangen voor maizena, omdat het ook goed werkt als bindmiddel.
Om een soep of saus te binden kun je boter gebruiken, maar ook een schep Maizena (merknaam voor maiszetmeel) doet de truc. Je kunt maiszetmeel gebruiken voor het opstijven van slagroom, het krokant bakken van ingrediënten of het verdikken van soepen.
Je kunt op dezelfde manier een saus of soep dikker maken met een papje van water en bloem. Klop hiervoor de bloem door wat koud water tot je geen klontjes meer ziet. Zie je toch klontjes zitten, hoe hard je ook klopt? Giet het papje dan door een fijne zeef voor je het aan de saus toevoegt.
En wist je dat je de custard ook kan vervangen door maïzena?!
Hoe vervang je maismeel? Het is vaak juist een vervanger – bijvoorbeeld in glutenvrije baksels. In plaats van maismeel zou je bijvoorbeeld ook gierstmeel of quinoameel kunnen gebruiken. Beide meelsoorten hebben ook een lichtzoete smaak (iets notiger) én een gelige kleur.
Er zijn bindmiddelen die de helderheid van een vloeistof behouden zoals gelatine, pectine, agar-agar, xanthaangom, tapioca. Daarnaast zijn er bindmiddelen die het product ondoorzichtig maken, bijvoorbeeld tarwemeel, rijstgriesmeel, eidooier, room….
Tarwebloem is de makkelijkste vervanger van maizena in bakrecepten. Je baksel kan hierdoor wel minder luchtig worden dan bij gebruik van maizena. Rijstmeel is een glutenvrij alternatief voor maizena en heeft een fijnere structuur dan tarwebloem.
Met maïzena (of aardappelzetmeel)
Je maakt eerst een papje van 1 eetlepel zetmeel met 2 eetlepels koud water en dat roer je vervolgens door de warme saus. Even kort koken en je saus wordt direct dikker. Je kunt deze methode gebruiken voor bijvoorbeeld kerriesaus of die zelfgemaakte teriyakisaus in Aziatische gerechten.
Ieder bindmiddel heeft z'n voor- en nadelen. Over het algemeen bindt zetmeel uit worteldelen (aardappel, tapioca, arrowroot) op een lagere temperatuur dan tarwebloem of maïszetmeel. Laatstgenoemde geven ook een melkachtige, blinde binding terwijl arrowroot, aardappelzetmeel en tapioca een heldere binding geven.
Binden is het dikker maken van een vloeistof met een bindmiddel zoals aardappelzetmeel, maïzena, bloem, eieren of gelatine. Dat kun je bijvoorbeeld doen bij jus, saus of soepen. Je kunt ook een roux maken om je saus mee te binden.