De temperatuur van de kamer kan gist ook nadelig beïnvloeden. De ideale temperatuur voor het rijzen van deeg ligt tussen de 21ºC en 32ºC. Wanneer de temperatuur hoger of lager is, zal de gist gaan sterven.
Temperatuur: Een warme omgeving versnelt het rijzen, een koude omgeving vertraagt het rijsproces juist. Kies dus voor de juiste temperatuur van ongeveer 37 graden. Hydratatie: De verhouding van water tot bloem beïnvloedt de elasticiteit van het deeg en het rijsproces.
De optimale rijstemperatuur voor de meeste degen ligt rond de 22 °C tot 25 °C of 72 °F tot 77 °F . Bij deze temperatuur is de gist of zuurdesemstarter voldoende actief om brood-, pizza- of broodjesdeeg te laten rijzen. Bij hogere temperaturen is het rijsmiddel te actief en krijgt het deeg niet voldoende tijd om te rijzen.
Lees meer over ideale rijstijden in het vorige blog met een handig Tijdschema voor het rijzen van brood. De ideale rijstemperatuur is dus boven de 26°C. Zo warm is het vast niet in jouw huis.
Laat u het brood te lang rijzen, dan smaakt uw brood minder lekker en is de kans groot dat het instort of juist te veel lucht bevat. Zet u het deeg te vroeg in de oven, dan kan uw brood gaan scheuren en heeft het te weinig smaak.
Deegtemperatuur en het kneden
Een te koud deeg (onder 20 graden) voelt stug aan, is lastiger te kneden en rijst trager. Is uw deeg juist te warm (boven 26 graden), dan wordt het sneller slap en plakkerig, wat de glutenstructuur kan verzwakken. De ideale deegtemperatuur ligt dan ook tussen de 22 en 26°C.
Het meerdere keren rijzen helpt de smaakontwikkeling en maakt het brood makkelijker te verteren. Sommige deegsoorten moeten zelfs meer dan twee keer rijzen en een nacht rijzen is een must voor baksels zoals panettone bijvoorbeeld.
Meng 500 gram bloem en 325 gram water en doe daar 9 gram zout en slechts 0,5 gram gist toe. Meng alles losjes door elkaar en zet 8 uur afgedekt weg in de koelkast van maximaal 7°C. Laat daarna nog 3 uur op kamertemperatuur komen in de kom en behandel het deeg verder volgens bovenstaand schema.
De tijdsduur is afhankelijk van de temperatuur. Bij kamertemperatuur duurt het ongeveer 2 uur. In de koelkast kun je het een nacht laten rijzen.
Zodra je het deeg in de koelkast laat rusten, wordt de boter weer wat steviger, waardoor ook het deeg steviger wordt. Daardoor kun je het deeg makkelijker vormen en uitrollen en voorkom je dat het deeg tijdens het bakken gaat uitlopen.
Als u deeg van o.a. brood laat staan ontstaan er luchtbelletjes in, waardoor het in volume toeneemt en hoger wordt (rijst). Als u het deeg vervolgens in de oven zet en er een brood van bakt wordt het brood lekker luchtig. Maar hoe ontstaan die luchtbellen nu eigenlijk?
Temperatuur instellen: Het belangrijkste is om de juiste temperatuur in te stellen. Meestal ligt deze tussen 25°C en 40°C. Dit doet u met de thermostaat op de rijskast. Luchtvochtigheid regelen: Sommige rijskasten hebben ook de mogelijkheid om de luchtvochtigheid aan te passen.
Goed gerezen brood is de basis voor een luchtig, smaakvol en goed gebakken brood. Laat u uw deeg te kort rijzen, dan blijft uw brood compact en smakeloos. Laat u het deeg echter te lang staan voor u het in de oven schuift, dan kan het instorten of teveel luchtbellen bevatten.
Het streven is om de begin temperatuur van je desem deeg op 27 °C te krijgen. Je omgevingstemperatuur bij het rijzen is in het ideale geval twee graden hoger. Daar zit je dus met je 30 cC wel heel dichtbij. Voor broden met veel rogge ligt de optimum rijstemperatuur nog 2 °C hoger.
De temperatuur van de kamer kan gist ook nadelig beïnvloeden. De ideale temperatuur voor het rijzen van deeg ligt tussen de 21ºC en 32ºC. Wanneer de temperatuur hoger of lager is, zal de gist gaan sterven.
2 minuten lang kneden met je mixer staat gelijk aan 10 tot 12 minuten kneden met de hand. Als je te lang kneedt, gaat het deeg langs de kneedhaak omhoog 'klimmen'. Het deeg moet een bal vormen en vanzelf de zijkanten van de kom 'schoonmaken'.
Oorzaak: Als het deeg tijdens de tweede rijs te veel of juist te weinig rijst, kan het instorten in de oven. Bij te weinig rijs krijgt het brood niet genoeg luchtigheid, en bij te veel rijs is het glutennetwerk te zwak.
Als je deeg aan de buitenkant uitdroogt of verkorst en hard wordt, kan het niet meer goed 'groeien'. Zorg er dus voor dat het deeg mooi vochtig blijft. Daarom staat in recepten altijd dat je het deeg moet afdekken. Vaak staat er 'met een vochtige keukenhanddoek'.
Een voldoende gerezen deeg kun je controleren met de 'druktest'. Bij de druktest duw je voorzichtig het deeg in waarna het heel langzaam weer terugtrekt en eerdere vorm probeert aan te nemen, na ongeveer een minuut zal het deukje weer verdwenen zijn. Wanneer dit het geval is dan is je deeg klaar om de oven in te gaan.
De optimale omgevingstemperatuur ligt tussen 18 ° C en 21 ° C ; Minimumtemperaturen van 20 ° C of 21 ° C kunnen voor ouderen en zieken vereist zijn; Temperaturen lager dan 18 ° C of hoger dan 24 ° C kunnen een gezondheidsrisico vormen.
Het is dus nu simpel uit te rekenen als u bijv. 500 gram meel heeft en er moet 50% water in, dan is dat 250 ml. Meelgewicht / 100, die uitkomst (Meelgewicht / 100) X het aantal procenten = ml water wat moet worden toegevoegd. 500 (Gram) / 100 = 5 (Gram), 5 (Gram) X 55 (%) = 275 ml water moet worden toegevoegd.
Rijzen is voor heel wat hobby-bakkers een groot probleem. Je kan dit proces wat versnellen door je degen in de oven te laten rijzen. - plaats je degen in de oven. Door de oven te openen zal de temperatuur zakken tot 40°C.
Voor “gewoon” brood kunt u het best olie toevoegen (zoals olijfolie of zonnebloemolie) om het deeg soepeler te maken en de kruim iets malser. Het gebruik van olie maakt het brood vaak iets luchtiger dan wanneer u boter gebruikt.