Zomerwortel zaai je van maart tot juli. Je oogst dan van juni tot oktober. Winterwortel zaai je van april tot mei, en oogst je van oktober tot november. Heb je een kas en hou je van een uitdaging, dan kun je wortelen ook in oktober zaaien, om – afhankelijk van het weer – in mei al wortelen te kunnen oogsten.
Wortels zaaien stap voor stap
Als u potten gebruikt, zaait u dun op het oppervlak van de grond en bedekt u de zaden vervolgens met 3 tot 4 mm fijne aarde. Houd de grond vochtig maar niet nat en houd de zaaiplek vrij van onkruid. Plant elke week of twee weken een korte rij om het oogstseizoen te verlengen.
Wortel zaaien of voorzaaien/voorkiemen kan onder glas van februari tot maart en van oktober tot november. Eigenlijk kan je alleen direct in de grond wortels zaaien, zonder verspenen en direct op de bestemde plek. Het voorzaaien in kweekpotjes is een slecht idee, want dit gaat nooit goed.
Wortelen zaaien in vollegrond
Hiervoor gebruik je bij voorkeur een biologische bodemverbeteraar. Zaai de wortelen in rijen met een onderlinge afstand van 30 tot 40 centimeter. De plantafstand tussen de zaden moet 2 tot 5 centimeter bedragen. De ideale zaaidiepte ligt tussen de 1 en 3 centimeter.
Ondanks dat het een wintergroente is, kun je winterwortel zaaien vanaf half april tot half juni. Wees er dus op tijd bij! Je zaait op een afstand van 4 cm in de rij en ongeveer 25 cm tussen de rijen. Stop de zaden op ongeveer 0,5-1cm diepte in de grond en geef daarna water.
Je kunt de winterwortel het beste op een koele (12-15°C) plaats bewaren. Daar is hij tot wel een paar weken houdbaar. Bewaar hem alleen niet in de koelkast, want dan is hij vaak nog maar 7 dagen goed. De winterwortel kun je wel invriezen na 2-4 minuten blancheren.
Wortelen beginnen meestal na ongeveer twee weken te ontkiemen, mits de omstandigheden (vocht en temperatuur) goed zijn. Wortels kiemen binnen één tot twee weken na het zaaien. Laat de wortels rustig groeien; na ongeveer vier maanden kun je de eerste wortels oogsten door voorzichtig te voelen of ze groot genoeg zijn.
De hoofdperiode voor wortelen zaaien ligt tussen eind maart en juni, maar als je een kas, folietunnel of cloche hebt om je planten te beschermen tegen vorst, kun je ook al wortels zaaien in februari. Wortels zaaien doe je altijd in de volle grond, ongeacht wanneer je ze gaat zaaien.
Wortelen kiemen vaak een stuk trager dan andere gewassen: het kan één tot twee weken duren voordat je de kiembladeren kunt waarnemen. Na een week of drie is het – indien nodig – verstandig om het gewas uit te dunnen (het teveel aan opgekomen plantjes verwijderen door de plantjes aan het loof uit de grond te trekken).
Wortel zaaien doe je vanaf half maart tot ongeveer eind juli. Je stopt ze ongeveer 0,5-1 cm diep in de grond. In een koude periode, kan het soms wel een maand duren voordat ze opkomen.
2. Zorg voor een luchtige, kruimelige bodemstructuur. Wortels van planten hebben zuurstof nodig om goed te kunnen wortelen. Maak de grond daarom voor het aanplanten goed los tot circa 50 cm diep.
Je kunt de wortelgroei stimuleren door te zorgen voor een luchtige, voedzame bodem met voldoende organisch materiaal en door diep water te geven zodat wortels gestimuleerd worden dieper te groeien.
Volgens professor Haring praten planten wel degelijk. Niet in een gesproken taal, maar in geuren en kleuren. Zo kunnen ze bestuivers aantrekken, maar nog belangrijker; om hulp roepen! Zo weet een plant 'bodyguards' aan te trekken die ervoor zorgen dat insecten die hem aanvreten worden uitgeschakeld.
Vaste planten kun je in principe het hele jaar aanplanten. Zolang het maar niet vriest, het niet te droog of te warm is. De beste maand is echter september om bomen, planten en struiken te poten.
De geur van de ui verjaagt de wortelvlieg, wat ui en wortel een goede combinatie maakt. Een voorbeeld van een slechte combinatie is tomaat en wortel. Tomatenplanten scheiden een stof af die wortelgroei remt, waardoor worteltjes die ernaast staan minder goed zullen groeien.
Koel ze zo snel mogelijk af (spoel ze met koud water of ijswater) en vries ze dan in kleine porties in. Je kunt je wortels ook schoongemaakt en in stukjes rauw invriezen, op voorwaarde dat je ze daarna ingevroren in de kookpot doet en meteen klaarmaakt. Als je ze eerst laat ontdooien, gaan ze bederven.
Een winterpeen is de dikkere variant van wortelen, met oranje kleuren wordt met loof verkocht zodra ze vers uit de grond komen. Maar je ziet ze vooral zonder loof en hier in Nederland kennen we deze uiteraard omdat hij vaak wordt gebruikt in hutspot.