Maar inmiddels is de definitie van peen verder opgerekt: Bospeen: hier gaat het om wortelen waar het loof nog aan zit, dat is samengebonden tot een bos. De wortelen in een bos bospeen zijn doorgaans vrij jong, waardoor ze sappig, dun en lang zijn. De smaak is friszoet.
Het grote verschil tussen wortel en peen is dat met een peen de gehele plant of een groentesoort zoals bospeen of winterpeen, kan worden bedoeld. Een wortel is een onderdeel van de plant, het gedeelte van een plant dat onder de grond groeit.
Qua voedingswaarde zijn er geen verschillen tussen wat we wortel of peen noemen – ze zijn allebei supervoedzaam! Ze zitten boordevol: Bètacaroteen (wordt in het lichaam omgezet naar vitamine A) Vezels voor een gezonde spijsvertering.
De best smakende rassen waren Namur, Nerac en ras 55-300 van Rijk Zwaan. Van deze drie rassen staat het ras Namur al langer bekend om zijn goede smaak. De professionele smaaktest werd uitgevoerd door een expert panel van vijf getrainde proevers van PPO Glastuinbouw (tabel 5).
Voor alle betekenissen van het woord wortel kan het meervoud wortels gebruikt worden. In de betekenissen 'onder de grond stekend deel van een plant of boom', 'bepaalde eetbare wortel, als groente gegeten' en 'plant van die eetbare groente' komt ook de meervoudsvorm wortelen voor.
In de wortelwereld zijn kleuren trendy, en met de variatie in kleuren, variëren ook de voedingsstoffen. Paarse wortels krijgen hun kleur door anthocyanen, die in verband worden gebracht met een gezonde darmflora, verbeterde cognitie en een betere hartgezondheid. Gele wortels bevatten luteïne, wat goed is voor het gezichtsvermogen en de gezondheid van de hersenen.
Wortelen bevatten net als andere groentesoorten veel vezels en voedingsstoffen en erg weinig calorieën. Wortelen zijn ook rijk aan bètacaroteen. Net als andere groenten staan wortelen in de Schijf van Vijf. Mensen die veel groente en fruit eten hebben een lager risico op hartziekte en beroerte.
Chantenay
Deze oude Franse variëteit is zo goed als onfeilbaar als maar kan: stevig, betrouwbaar en vol met de rijke, klassieke wortelsmaak. De wortels zijn korter en breder dan de meeste, en lopen taps toe tot een punt die zelfs in zware grond bestand is tegen splijten. Het lijkt erop dat elke plant met deze variëteit een perfecte wortel produceert.
Wortelen
Rauwe wortelen zijn gezond, gekookte wortelen zijn nog gezonder! Gekookte wortelen bevatten namelijk meer bèta-caroteen dan rauwe wortelen. Dat is een sterk antioxidant dat zich in je darmen omzet in vitamine A.
Qua smaak verschillen de wortels weinig. De witte en gele wortel zijn iets zachter van smaak en de paarse wortel is iets pittiger. Naast deze kleurige oerpenen (ja zo worden ze echt genoemd!), kun je deze soorten bij de groenteboer vinden: Bospeen: de bospeen heeft zijn naam te danken aan het bosje groene wortelloof.
Een yoghurtje, fruit, gezonde nootjes, een wortel of een rijstkoek? Het kan absoluut geen kwaad om 's avonds (na de maaltijd) nog gezonde tussendoortjes te eten.
De groenten die tot de nachtschade behoren zijn wel onderdeel van een gezond voedingspatroon, maar staan dus niet in onze top 10: gewone aardappel, tomaat, aubergine, paprika, chilipeper, groene peper, Spaanse peper, kruisbessen en goji-bessen.
De bospeen bevat veel bètacaroteen, wat hem ook zijn typische oranje kleur geeft. In je lichaam kan bètacaroteen worden omgezet in vitamine A. Vitamine A is belangrijk om je ogen goed te laten functioneren. Het helpt om scherp te blijven zien in het donker en om de normale vochtbalans van je ogen in stand te houden.
Wat zijn oerwortels? Dit zijn vaak de paarse, rode, oranje, en gele wortelen. Tegenwoordig zie je ze steeds vaker in biologische winkels en supermarkten, maar soms ook bij de lidl. Al deze peentjes zitten vol met smaak: zoet maar ook aards.
Het loof is op een gegeven moment niet meer zo fris groen. Op het moment dat je van een bospeen het loof eraf haalt, heet het een waspeen. Deze is meestal langer gerijpt, daardoor iets steviger. Hoe langer een bospeen rijpt, des te steviger en zoetiger hij smaakt.
Een overschot aan bètacaroteen maakt in onze huid een oranje tint los – net als die van wortels. Je kan dus daadwerkelijk een beetje oranje worden door wortels te eten. Om een kleurverschil te merken moet je wél flink veel bètacaroteen binnenkrijgen.
Hoewel gekookte witlof en rauwe witlof beide erg gezond zijn, is rauwe witlof gezonder dan gekookte witlof. Dit komt doordat rauwe witlof meer vitaminen en mineralen behoudt die tijdens het kookproces deels verloren kunnen gaan. Bovendien bevat rauwe witlof meer vezels, wat gunstig is voor de spijsvertering.
Wortelen bevatten veel krachtige plantaardige verbindingen die ontstekingen verminderen en de bloedvaten ontspannen. Onderzoeken hebben aangetoond dat regelmatig wortelsap drinken en rauwe wortels eten, beide geassocieerd werden met aanzienlijk lagere bloeddruk.
Wat ons betreft hebben wortelen weinig nodig; ze zijn natuurlijk al heerlijk zoet van zichzelf! Wil je toch extra smaak toevoegen? Dan zijn er een hoop kruiden en specerijen geschikt voor worteltjes. De volgende kruiden en specerijen passen er perfect bij: peterselie, rozemarijn, laurierblad, salie, tijm en kruidnagel.
Oranje wortels zijn meer dan gezond. Ze hebben terecht een zeer gezond imago.De gezonde voordelen verschillen echter van kleur wortel. Zo bevatten paarse en gele wortels bijvoorbeeld veel meer polyfenolen dan oranje wortels. Algemeen gezien zijn wortels rijk aan biotine en vitamine K.
Wortels zijn goed te combineren met verschillende groenten zoals selderij, paprika, pompoen, pastinaak, ui en broccoli. De combinaties zorgen voor smaak- en textuurcontrasten in de gerechten.
Ondanks de varianten zonder suiker, zoals veel soorten pindakaas, zijn deze belegsoorten niet gezonder. Ze bevatten veel (verzadigde) vetten. In sommige diëten worden appelstroop en vruchtenhagel gezien als 'gezonder' broodbeleg. Maar niets is minder waar.
Een gezond voedingspatroon bestaat uit het eten van voldoende groente, fruit, peulvruchten, noten, vis en volkoren producten met zoveel mogelijk onverzadigde vetten. Maar dat is niet het enige; zout, suiker en vlees zouden we juist minder moeten eten.
Wat je wel kan doen is genoeg negatief calorievoedsel aan je maaltijden toevoegen zodat er ook calorieën van andere voedingswaren op je bord verbrand worden. Een voorbeeld: wanneer je een rauwe wortel eet, zal je lichaam naast de 5 calorieën van de wortel ook calorieën van andere voedingswaren verbranden.