Voor alle consumenten die zich afvragen "Welke tonijn is verantwoord?" zijn tonijnsoorten met het MSC-keurmerk een duurzaam keuze.
De tonijnsoorten die het meest in blik wordt verwerkt, zijn de kleinere Skipjack- en Albacore-tonijn. 89% van de wereldwijde skipjack-bestanden zijn op een gezond niveau en 11% zijn van een gemiddelde conditie. Van de Albacore-bestanden zijn er 5 op 6 gezond.
De gestreepte tonijn is momenteel de meest beviste tonijnsoort ter wereld. In tegenstelling tot de eerdergenoemde tonijnsoorten is de gestreepte tonijn een stuk kleiner: vaak maximaal één meter met een gewicht tot 20 kilo. Deze tonijn wordt bijna uitsluitend verwerkt tot tonijn in blik.
De gezondste keuze is vette vis, zoals haring, makreel, (Atlantische) zalm en sardines. Deze vette vissoorten bevatten veel omega 3-vetzuren. Deze bijzondere vetten beschermen tegen een hoge bloeddruk en hart- en vaatziekten. De Gezondheidsraad adviseert dan ook om 1 keer per week (liefst vette) vis te eten.
Je kunt bij vis in blik het beste kiezen voor de variant met water in plaats van olie. Water en vet mengen niet met elkaar, waardoor bij vis in water de gezonde visvetzuren beter in de vis blijven. Bij vis in olie mengt een deel van de visvetzuren uit de vis met de olie.
“Tonijn uit blik is net zo voedzaam als verse tonijn”, benadrukt hij. Essentiële voedingsstoffen zoals hoogwaardige eiwitten, vitamine B12, vitamine D, selenium, jodium en omega-3-visvetzuren blijven behouden bij het inblikken.
Ons advies: bijna elke man kan zonder problemen vier keer per week een blikje tonijn eten.
Zalm is dus een klein beetje gezonder dan tonijn uit blik. Maar dat betekent niet dat tonijn uit blik slecht is. Volgens het voedingscentrum zou je eens per week vis moeten eten, en daartoe rekenen ze ook tonijn en zalm uit blik.
Let op: bepaalde vis kun je beter niet eten. Vissen zoals tonijn, makreel, sardines en paling kun je beter vermijden.
Advies Hartstichting
Kies bij voorkeur voor vette vis, zoals zalm, haring of makreel.
Vermijd teveel consumptie van roofvissen zoals haai, zwaardvis, koningsmakreel en tonijn uit blik, vanwege de ophoping van kwik in deze vissoorten. Zwangere vrouwen en jonge kinderen moeten voorzichtig zijn met deze vissoorten. Als je echt iedere dag veel vis uit de zee eet ontstaat er een te veel aan kwik in je bloed.
Iedereen heeft het wel in zijn keukenkastje staan: een blikje tonijn in water, zonnebloem- of olijfolie. Smaken mogen verschillen, maar de beste is Ali's tonijn in zonnebloemolie van Fish Tales. Dit blijkt uit een test van de Consumentenbond.
Een veelzijdige vis
Het midden stuk, ook wel de SE-NAKA is het lekkerste deel van de tonijn en te vergelijken met de ossenhaas van de rund. De rechter bovenkant van de vis is minder vet, maar extra rood. Dit terwijl de onderkant weer vetter is maar minder rood.
Op basis daarvan en diverse onderzoeken uit het laboratorium is beste koop geworden Statesman tonijnstukken in zonnebloemolie. En beste uit de test Fish Tales Ali's tonijn in zonnebloemolie van Bart van Olphen die het MSC-keurmerk heeft. Kijk voor meer informatie op Consumentenbond.
Waar de skipjack tonijn ongeveer 0,1-0,2 mg/kg kwik kan bevatten is dit bij albacore ongeveer 0,3-0,5 mg/kg. Dit is gelukkig nog ruim onder de wettelijk toegestane hoeveelheid van 1,0 mg/kg. De tonijnsoorten Bigeye en Blauwvin zijn nog groter en kunnen daardoor nog meer kwik bevatten.
Indien je wilt afvallen, kun je beter voor tonijn op waterbasis kiezen. Let op: Het gehalte aan voedingsstoffen kan per merk verschillen en is ook afhankelijk van hoe tonijn is verwerkt.
Het aller domste dier is namelijk de kakapo. Dit dier loopt zonder zorgen op zijn vijanden af. Lange tijd had de kakapo geen vijanden maar tegenwoordig zijn er hermelijnen, honden en ratten.
Dit kan doorgaans bij de lokale hengelsportzaken. In Duitsland is het wettelijk verplicht om iedere gevangen vis te doden. Je mag deze niet weer terug zetten zoals we in Nederland gewend zijn. Dit is voor Duitsers een reden om juist naar Nederland te komen om te vissen.
Volgens de Keuringsdienst van Waarde is er eigenlijk nauwelijks verschil tussen de twee. Het enige verschil is dat de 'verse' vis al ontdooid is en klaar is om te bereiden, terwijl je de diepvriesvis zelf nog moet ontdooien.
Maakt het nog uit of je tonijn in water, zonnebloemolie of olijfolie neemt? Weinig. Tonijn in water is caloriearmer (en wat droger) omdat het alleen de vetten bevat die van nature in de vis zitten. Maar zowel olijf- als zonnebloemolie bestaat uit gezond, onverzadigd vet.
“Of het eten van zalm schadelijk kan zijn, hangt af van diverse factoren, waaronder de oorsprong van de vis (wild of gekweekt), de aanwezigheid van contaminanten zoals PCB's, pesticiden, zware metalen, antibiotica, en de gebruikte kleurstoffen.
Gezond, maar met mate
Normaal gesproken bevat tonijn uit blik meer eiwit dan de verse variant. Naast de gezonde eiwitten, die noodzakelijk zijn voor de opbouw en herstel van spieren in je lichaam, zit tonijn ook boordevol onverzadigde vetten, ofwel 'gezonde vetten'.
Eet niet te veel tonijn en andere roofvissen
Bepaalde vissoorten bevatten namelijk door milieuverontreiniging schadelijke stoffen waaronder zware metalen, methylkwik, dioxines, PCB's, PFAS of resten bestrijdingsmiddelen.
Haring, makreel, paling en sprot zijn de vetste witvissoorten. Omdat de Gezondheidsraad vette vis adviseert boven magere vis, zou je dus kunnen concluderen dat deze vissoorten het meest gezond zijn. Deze bevatten de meeste omega 3-vetzuren EPA en DHA, die zo gezond zijn.
100% van de blikjes zijn verontreinigd met kwik, 10% overschreed bovendien de huidige norm die wordt getolereerd voor verse tonijn (1mg/kg) en 57% overschreed het niveau van 0,3 mg/kg, dat meer bescherming biedt voor de gezondheid en die geldig is toegepast voor andere vissoorten.