Je kunt reguliere bloem in principe één op één vervangen door havermeel. Let er wel op dat havermeel een echte slurper is, dus wel stevig blijven roeren als je het ergens door mengt. Amandelmeel kun je perfect gebruiken in zoete gerechten om een deel van gewone bloem te vervangen.
Rijstmeel
Probeer het eens in cakes en koekjes, of gebruik het om sauzen of stoofschotels te binden. Witte rijstmeel heeft een gladdere textuur en mildere smaak dan bruine rijstmeel. Het kan gebruikt worden voor rijstnoedels, als onderdeel van een tempurabeslag of als sausverdikkingsmiddel.
Het gebruik van maïzena om een saus dikker te maken lijkt veel op het gebruik van bloem. Er zijn alleen andere hoeveelheden nodig: voor elke kop middelgrote saus gebruik je een eetlepel maïzena gemengd met een eetlepel koud water (ook wel een maïzenapapje genoemd).
Gewone bloem: Gewone tarwebloem kan worden gebruikt als vervanging voor maizena, hoewel de textuur enigszins anders kunnen zijn. Gebruik 2 eetlepels bloem voor elke eetlepel maizena die in het recept wordt gevraagd.
Bloem heeft een hoger eiwitgehalte dan maizena. Hierdoor kan het meer binden en dikker worden. Daarnaast kun je het vervangen door aardappelzetmeel of tapiocazetmeel.
Met maïzena (of aardappelzetmeel)
Dat zijn handige bindmiddelen die neutraal van smaak zijn en snel je saus dikker maken. Je maakt eerst een papje van 1 eetlepel zetmeel met 2 eetlepels koud water en dat roer je vervolgens door de warme saus. Even kort koken en je saus wordt direct dikker.
Dikker maken
Het binden van een saus is heel simpel en kan door maizena en water toe te voegen of bloem en boter. Al roerend en door kleine beetjes toe te voegen ontstaat er een heerlijke zelfgemaakte gebonden saus of soep.
Bloem is vooral geschikt om niet heldere soepen of sauzen te binden, bijvoorbeeld door er samen met gesmolten boter een roux van te maken. Hierdoor gaart de bloem eerst zacht in de boter. De roux meng je vervolgens al roerende met een vloeistof tot een gebonden geheel.
Een sneller trucje: maïszetmeel! Maak eerst een papje van wat koude vloeistof (bijvoorbeeld water of melk) en voeg het toe aan je saus. Roer goed om en laat nog even rustig doorkoken tot je saus voldoende ingedikt is.
De bekendste methode is met zetmeel, zoals roux, maïzena of aardappelzetmeel. Zetmeel bindt door verhitting en geeft een stevige structuur aan je saus. Maar er zijn ook andere, minder voor de hand liggende bindmiddelen. Eiwitten spelen een belangrijke rol, zowel in pure vorm als in eigeel.
Waarom eigenlijk bloem en geen meel? We gebruiken in onze taarten, baksels en koekjes eerder bloem, omdat het simpelweg fijner is van structuur. Dat zie je terug in het bakresultaat. Voor een stevig brood grijp je eerder naar meel dat een robuuster resultaat oplevert.
Bloem vervangen door havermeel
Havermeel is gemaakt van fijn gemalen haverkorrels. Het is een heerlijke vervanging voor bloem, als je toe bent aan net iets anders. Bloem is 1 op 1 te vervangen door havermeel, wat natuurlijk heel gemakkelijk is.
Wanneer je zelfrijzend bakmeel wilt vervangen, kun je gebruik maken van gewoon bakmeel in combinatie met bakpoeder. Bakpoeder is een chemisch rijsmiddel dat bestaat uit een combinatie van een zuur (meestal wijnsteenzuur of citroenzuur) en een basisch ingrediënt (meestal natriumbicarbonaat).
Glutenvrij alternatief voor bloem
Als glutenvrije vervanger voor tarwebloem wordt vaak boekweit- of haverbloem genoemd, maar er zijn nog veel meer verschillende glutenvrije alternatieven beschikbaar. Een populaire keuze is bijvoorbeeld amandelmeel, gemaakt van gemalen amandelen.
Je kunt sauzen indikken met allerlei bindmiddelen zoals maïzena maar de beste manier om een saus te laten indikken is door ze gewoon te laten inkoken. Laat ze wat langer pruttelen op het vuur zodat het vocht verdampt en de saus vanzelf dikker wordt.
Zetmeel bindt de saus tot een perfecte dikte als het wordt verhit met vloeistof. Maizena en aardappelzetmeel zijn bekende voorbeelden van zetmeel bindmiddelen, maar je zou ook kunnen denken aan tapioca of sago. Andere efficiënte bindmiddelen die je kunt gebruiken zijn room, eieren, boter en meel.
Indikken
Een andere manier om je stoofpotje te binden is om wat maizena (maiszetmeel) of aardappelzetmeel met wat koud water te mengen tot een glad papje. Dit papje kun je vervolgens aan het einde van de kooktijd kort laten meekoken, totdat je stoofpotje de gewenste dikte heeft.
Inkoken als je saus te dun is
Als je saus te dun is, kun je hem ook wat langer laten pruttelen. Door hem verder in te laten koken, verdampt het vocht en wordt je saus wat dikker. Een bijkomend voordeel is dat je saus hierdoor een sterke, meer geconcentreerde smaak krijgt.
Tomatensaus lang laten koken
Het lijkt zo idyllisch: een grote pan vol tomatensaus die uren op je fornuis staat te pruttelen. Toch verpest je de meeste tomatensauzen zodra je ze langer dan 15 minuten laat borrelen. De smaak van de tomaten vliegt dan volledig uit de saus en er blijft een zurige, rode saus over.
Indikken
Dit wist je vast al, maar maizena is ideaal voor het (in)dikken van glazuur, fruitsauzen, pudding, soepen en stoofschotels dankzij de heldere gel die ontstaat als je het verhit en neutrale smaak. Je kunt natuurlijk ook bloem gebruiken, alleen is de smaak sterker en verdikt maizena een stuk sneller.
Tarwebloem is de makkelijkste vervanger van maizena in bakrecepten. Je baksel kan hierdoor wel minder luchtig worden dan bij gebruik van maizena. Rijstmeel is een glutenvrij alternatief voor maizena en heeft een fijnere structuur dan tarwebloem.
Groenten zoals spruiten, broccoli, bloemkool, boerenkool, savooiekool en rode kool bevatten sulforafaan, een antioxidant die het verbrandingsproces stimuleert.