Het beste om in te bakken of te frituren is olie of zachte of vloeibare margarine uit een fles. Behalve vloeibaar frituurvet is gewone plantaardige olie, zoals zonnebloemolie en olijfolie, ook geschikt om in te frituren.
Maar hoe bak je het gezondst? Volgens hoogleraar Levensmiddelentechnologie Tiny van Boekel (Wageningen University & Research) kun je het best met olie bakken en braden. "In oliën zitten onverzadigde vetten. Die zijn beter dan de verzadigde, die in boter en andere harde vetten zitten.
Elektrische ovens zijn een prima optie voor het bakken van gebak, omdat de warmte tijdens het bakproces doorgaans gelijkmatiger is.
Uit de test van de Consumentenbond blijkt dat Albert Heijn Bakken & braden de gezondste keuze voor een bak- en braadproduct is. Dit product bevat 98% olie; raapzaadolie aangevuld met zonnebloemolie en daarnaast hulpstoffen als karnemelkpoeder om vlees en jus bruin te kleuren.
Olijfolie is een uitstekende keuze om mee te koken. Het heeft een hoog rookpunt en kan worden gebruikt om te bakken, braden en frituren. Zonnebloemolie heeft ook een hoog rookpunt en kan worden gebruikt om te bakken, braden en frituren.
Wanneer je extra vierge olijfolie verhit, gaat een deel van de smaak verloren. Zorg bij bereiding dat de olie niet te warm wordt en gaat roken of dampen. Als de olie warmer wordt dan 180 °C kunnen er ongezonde stoffen ontstaan.
Zonnebloemolie bevat bijna 85% onverzadigd vet en het grootste deel hiervan is omega 6-vet. Zonnebloemolie is goedkoop en heel neutraal van smaak en daarom perfect om in te bakken, braden en frituren.
Vuistregel: zonnebloemolie en companen zoveel mogelijk vermijden, vis(olie) of algenolie juist blijven slikken. Transvetten zijn écht ongezond; ze ontstaan onder andere bij het frituren met onverzadigde oliën en bij een sterke bewerking van vetten (dus bijv. het productieproces van margarine).
Het beste om in te bakken of te frituren is olie of zachte of vloeibare margarine uit een fles. Behalve vloeibaar frituurvet is gewone plantaardige olie, zoals zonnebloemolie en olijfolie, ook geschikt om in te frituren.
Croma vloeibaar is van nature gezond, omdat het rijk is aan goede onverzadigde vetten. De vervanging van verzadigde vetten voor onverzadigde vetten draagt bij aan de instandhouding van normale cholesterolgehalte in het bloed. Daarnaast is Croma vrij van kunstmatige kleur-, geur- en smaakstoffen.
Koken van voedingsmiddelen leidt tot grotere verliezen van vitamines en mineralen dan (roer)bakken, bakken in de oven, roosteren of grillen. Dat blijkt uit een factsheet van het Voedingscentrum over de effecten van bereiding van voedsel op het behoud van voedingsstoffen.
Zet de pan op een laag vuurtje en smelt er een klontje boter in (een scheutje olijfolie is natuurlijk ook mogelijk). Wanneer de boter bruist, leg je de worsten voorzichtig in de pan; de worsten zullen niet al te veel spatten als ze droog en op kamertemperatuur zijn, maar het loont toch om voorzichtig te zijn.
Vloeibare botersoorten zijn gezonder om in te bakken dan harde boter. Het aandeel verzadigde vetten is bij vloeibare boters immers kleiner. De meeste bak- en braadproducten worden vervaardigd op basis van plantaardige oliën en vetten, waaraan ook zout en aroma's zijn toegevoegd.
Wanneer bij het verantwoord frituren gezondheid belangrijk is dan is ons advies om gebruik te maken van zonnebloemolie. Zonnebloemolie bevat veel onverzadigde vetzuren en is daardoor net als vloeibaar frituurvet beter voor de gezondheid. Deze onverzadigde vetzuren verlagen het cholesterolgehalte.
Kruid het vlees net voor het in de pan gaat. Gebruik in plaats van zout meer andere smaakmakers zoals peper, verse kruiden, specerijen, ui, look, citroen. Zorg dat de vetstof voldoende heet is alvorens het vlees in de pan te doen. Zoniet schroeit het vlees niet snel genoeg dicht en neemt het extra vet op.
Bakken in olijfolie
Je kan dus met elke soort olijfolie bakken en dus ook met (extra) vierge olijfolie. Enkel bij extreme verhitting, zoals wokken op extreem hoge temperatuur, kunnen er PAK's ontstaan. Dit zijn dezelfde schadelijke stoffen die ook ontstaan wanneer eten aanbrandt.
Vet kan vloeibaar zijn, zoals olie op kamertemperatuur, of vast zoals roomboter en kokosvet. De vuistregel is dat vloeibaar de voorkeur heeft, omdat dit minder 'foute' verzadigde vetten bevat. Je kan vetvormen met veel verzadigd vet herkennen omdat ze bij kamertemperatuur een vaste vorm hebben.
Hoewel zonnebloemolie veel gebruikt wordt om in te frituren, is het niet de gezondste keuze. Bij hoge temperaturen kunnen schadelijke stoffen zoals aldehyden ontstaan. Zeker bij herhaald gebruik wordt dit risico groter.
Als je gaat wokken of frituren, kies dan het liefst een zonnebloemolie met een hoog gehalte oliezuur, mais -of pindaolie. Voor bak -en ovengerechten is de beste keus kokosolie, pindaolie, geraffineerde olijfolie, amandel – of sesamolie.
Oliën met een rookpunt onder de 180 °C zijn: extra vierge olijfolie en lijnzaadolie. Die zijn dus minder geschikt voor bakken, wokken, braden en frituren. Ook roomboter is hier niet geschikt voor.
Met name de Omega 9 vetzuren (olijfolie, avocado, rijstolie) werken cholesterol-verlagend. Gebruik deze dagelijks bij hart-en vaatproblemen en vul aan met Omega-3 en -6 vetzuren.
Als het gaat om meest gezonde olie, denken we dat olijfolie de meest gezonde is, maar dat is onjuist. Avocado olie is bijvoorbeeld net zo gezond als olijfolie, zelfs op veel fronten gezonder.