Het meest voor de hand liggende én meest onderschatte alternatief voor zout: kruiden! Met kruiden geef je smaak en als je dat goed en genoeg doet, heb je daar geen (of minder) zout bij nodig. Denk aan paprikapoeder, komijn, tijm, oregano en koriander.
De onderstaande tips zullen u helpen om gezonder te koken en toch te blijven genieten van lekkere maaltijden. Zout kunnen we immers vaak redelijk eenvoudig vervangen door gezondere alternatieven, zoals kruiden, knoflook, gember, citrusvruchten, kruidenolie, een scheutje wijn of zelfs een paar druppels likeur.
Andere gezonde alternatieven voor zout
Knoflook. Citroensap of -rasp . Gemalen zwarte peper. Gedroogde ui of uienpoeder.
Wil je voor een wat gezondere zoutvariant gaan, dan kies je volgens Geleijnse het beste voor kaliumhoudend zout of zout met extra jodium. Bij kaliumhoudend zout is een deel van het natrium vervangen door kalium, waardoor je bloeddruk minder snel omhoogschiet. Ook extra jodium in zout heeft gezondheidsvoordelen.
Bij gekookte aardappelen kun je smaak toevoegen door bijvoorbeeld nootmuskaat, kervel, peterselie of dille te gebruiken in plaats van zout. Bij gebakken aardappeltjes zijn rozemarijn en tijm lekker voor wat Zuid-Europese smaken, of kerrie en paprikapoeder voor wat afwisseling.
De Wereldgezondheidsorganisatie raadt aan om keukenzout te vervangen door kaliumzout. 'Toch is zout toevoegen nergens voor nodig', zegt diëtist Michaël Sels. Keukenzout is de meeste gebruikte zoutvorm in onze voeding. Het bestaat voor 100 procent uit natriumchloride.
Als je zoutloos kookt, is het handig om altijd een citroen of limoen bij de hand te hebben. Een schijfje citroen of limoen doet namelijk wonderen bij zoutloze gerechten. De frisse smaak pept een zoutloze maaltijd enorm op.
Zelfs hartpatiënten en mensen met hoge bloeddruk mogen dit zeezout gebruiken (maar moeten vervolgens wel alle andere soorten bewerkt zout, natrium en tafelzout uit hun dieet schrappen).
Grof zeezout = geraffineerd zeezout
Het resultaat is een harde, mooi afgelijnde korrel met een grootte tussen 1 en 6 mm. Grof zeezout is relatief goedkoop en wordt gebruikt om écht mee te koken. Gebruik het om kookwater te zouten, maar ook om een gerecht in zoutkorst te bereiden of grote stukken vlees te pekelen.
Als je helemaal geen zout binnenkrijgt ga je dood, maar te veel zout brengt weer gezondheidsrisico's met zich mee. Zout is dus niet goed of fout. Zeker is wel dat ruim 85% van de Nederlanders veel te veel zout eet. Da's niet zonder risico.
Een beetje zout is goed voor je, maar de meeste Nederlanders krijgen veel te veel zout binnen. Mannen gemiddeld 10 gram per dag en vrouwen 7,5 gram, terwijl 6 gram voor beiden het maximum is. Teveel zout is slecht voor je bloeddruk, en daarmee voor je hart en bloedvaten, en voor je nieren.
De heilzame voordelen van badzout / waar is badzout goed voor? Gedurende een warm bad gaan je poriën wijd open staan, waardoor allerlei stoffen via de poriën worden opgenomen en afgescheiden. Zo neemt je lichaam tijdens een bad met zout veel mineralen, natrium, magnesium en kalium op.
Voor je gezondheid is het beter om minder dan 6 gram zout per dag te eten. Dat is maximaal 2,4 gram natrium per dag. Voor kinderen is dit nog minder.
Maar wat als het te zout is? Door een andere sterke smaak toe te voegen kun je de zoute smaak neutraliseren. Denk aan suiker, citroensap of azijn. Zoet en zuur leiden de aandacht af.
Hele sterke smaakmakers zijn bijvoorbeeld peper, knoflook, kruidnagel, kaneel, nootmuskaat, komijn en gember.
Keltisch zeezout staat bekend om zijn lage natriumgehalte. Dit zout bevat slechts een kleine hoeveelheid natrium, wat gunstig kan zijn voor mensen die hun bloeddruk willen verlagen. In vergelijking met gewoon keukenzout bevat Keltisch zeezout aanzienlijk minder natrium, waardoor het een gezondere keuze kan zijn.
Gezond zout is niet schadelijk
Het gaat om producten zoals zeezout, Himalayazout en Keltisch zout. Zulke zouten bevatten wel een beetje mineralen en spoorelementen, zoals jodium, magnesium en calcium.
Keltisch zeezout is de winnaar met Himalayazout als beste inhalingszout. Zeezout is altijd beter dan keukenzout omdat daar meer mineralen in aanwezig zijn. Maar als je het allerbeste wil, is Keltisch zeezout de onbetwiste winnaar.
Als je dus op zoek bent naar wat extra bloeddrukverlagende voeding, volg dan een dieet met kaliumrijke producten. Je kunt hierbij denken aan groenten (spinazie, erwten, tomaten en zoete aardappelen), fruit (bananen, meloenen en abrikozen) en magere melk of yoghurt.
Je hart moet harder werken om het bloed rond te pompen. Minder zout eten helpt om je bloeddruk te verlagen. Als je 4,5 gram zout (1,8 gram natrium) per dag minder eet, daalt de bovendruk gemiddeld met 2 mmHg. Bij mensen met een verhoogde bloeddruk is dit effect zelfs 2,5 keer groter.
Als tussendoortjes kunt u kiezen uit verschillende soorten zuivel zoals yoghurt, kwark, vla, melk of pap in verschillende smaken. Daarnaast kunt u ook kiezen voor vers fruit, ongezouten notenmelange of beschuit. Deze tussendoortjes zijn zoutarm.
Een van de beste manieren om smaak toe te voegen aan je gerechten wanneer je wil koken zonder zout, is door extra kruiden en specerijen te gebruiken. Verse kruiden zoals basilicum, koriander, tijm en rozemarijn brengen niet alleen fijne aroma's, maar vaak ook gezondheidsvoordelen met zich mee.