Opzetten in koud water heeft als voordeel dat de aardappelen gelijkmatiger garen en dat ze niet aan de buitenkant meer gaar zijn dan aan de binnenkant. Opzetten in kokend water zorgt ervoor dat de kooktijd verkort wordt, en hoe korter de bereidingstijd, hoe meer behoud van vitaminen.
Wanneer je aardappels in kokend water legt kún je tegen het probleem aanlopen dat de buitenkant sneller gaart dan de binnenkant. Dit levert een ongelijk, brokkelig resultaat op. Dit los je gemakkelijk op door de aardappels in een ruime pan met koud water te leggen en het geheel gezamenlijk aan de kook te brengen.
Wanneer je zelf frietjes maakt, week de plakjes aardappel na het snijden in een kom met koud water. Een deel van het zetmeel zal in het water vrijkomen, waardoor de binnenkant van de frietjes zacht wordt terwijl de buitenkant knapperiger blijft.
Doordat je het zout al in het begin van het kookproces gebruikt, zal je gerecht een diepere en meer gelaagde smaak hebben, omdat het zout zo diep kan doordringen. Met gezouten water is alles wel honderd keer lekkerder.
Aardappelen koken is makkelijk. Voor vastkokende en vrij vastkokende aardappelen zet je ze net onder water. Afhankelijk van de grootte van je aardappelen, zijn deze aardappelen in ongeveer 20 minuten zachtjes koken gaar. Om er zeker van te zijn dat je aardappelen gaar zijn, prik je erin met een vork.
Opzetten in koud water heeft als voordeel dat de aardappelen gelijkmatiger garen en dat ze niet aan de buitenkant meer gaar zijn dan aan de binnenkant. Opzetten in kokend water zorgt ervoor dat de kooktijd verkort wordt, en hoe korter de bereidingstijd, hoe meer behoud van vitaminen.
Zet de pan op middelhoog vuur en breng aan de kook. Zodra het kookt, zet je het vuur lager. Dek de pan niet af . (Door de pan af te dekken, verandert de omgevingstemperatuur en kunnen de aardappelen papperig worden.)
Voeg zout en water toe aan de aardappelen, ongeveer een theelepel voor 4-5 aardappelen, en kook ze 25 tot 30 minuten . De aardappelen zijn gaar wanneer je met een vork of tang het vruchtvlees kunt pletten. Giet het water af en zet de aardappelen terug op het vuur om ze te drogen. Laat de vloeistoffen (melk, karnemelk, room) zachtjes koken.
Als je aardappelen kookt of bakt met de schil, is het belangrijk ze grondig te wassen. In de aardappelschil zitten veel vitaminen, vezels en mineralen, waardoor het zonde is om ze te verwijderen. Was de aardappelen onder stromend (bij voorkeur lauw) water en wrijf goed om alle resten van aarde te verwijderen.
Aardappelen bevatten veel resistent zetmeel, een opneembare stof die de groei van goede bacteriën in de darmen bevordert. Onderzoek heeft laten zien dat resistent zetmeel insulineresistentie kan verminderen.
Het is een fabel dat je er dik van wordt. 'Aardappels bevatten minder calorieën dan pasta of rijst. Tegelijkertijd hebben aardappels een veel hogere verzadigingswaarde, je zit er eerder vol van. Als we gekookte aardappels laten afkoelen en verwerken in bijvoorbeeld een salade, worden ze zelfs nog meer verzadigend.
We raden het je af! Of het nu om te drinken of om te koken is, het is beter om koud water te gebruiken. Warm water bevordert namelijk de ontbinding en heeft zo een hoger risico om stukjes giftig metaal te bevatten.
Wie ten volle wil genieten van gezondheidsvoordelen van aardappelen, kiest voor een gezonde bereiding. Gekookt, gestoomd, gepoft, in de schil… Kook je aardappelen in de schil, dan gaan er minder vitaminen verloren. Aardappelen zijn een gezond én veelzijdig ingrediënt waarmee je zoveel kanten uit kunt.
In het geval van aardappels bevat het kookvocht de giftige stof solanine, afkomstig uit de plant. Ook het kookvocht van nitraatrijke groente, zoals spinazie, bietjes en andijvie kunt u beter niet consumeren. En als u tijdens het koken veel zout toevoegt is dit vocht ook niet de beste keuze om te drinken.
Gezond genieten van aardappelen
Maar aardappelen bevatten ook veel zetmeel, wat in je lichaam omgezet wordt naar suiker. De dagelijkse aanbeveling ligt tussen de 4-5 aardappelen per dag. Het is altijd goed om te variëren, dus wissel je aardappel ook een keer af met zilvervliesrijst of volkorenpasta.
Hergebruik je kookwater
Tijdens het koken gebruik je heel wat water. Je kan liters water besparen door je groenten in een kommetje te wassen in plaats van onder een lopende kraan. Bovendien kan je dit water hergebruiken. Ook het water waarin je aardappelen en andere groenten kookt, kan je bijhouden en hergebruiken.
Koken of stomen
Gekookte aardappels hebben een hoge nutriëntendichtheid terwijl ze relatief weinig energie leveren. Let er wel op dat de aardappel wateroplosbare vitamines bevat. Om die reden kun je aardappels het beste in weinig water koken en ze voor het koken beter niet schillen of in kleine stukken snijden.
Gebruik bloemige of vastkokende aardappelen voor de puree. Vastkokende aardappelen houden minder vocht vast, waardoor de puree meer smaak krijgt. Kook de aardappelen het liefst in de schil en pel ze voordat je ze pureert.
Doe ze in een pan met koud water en een snuf zout en zorg dat ze net onder staan. Aardappelen moeten in koud water worden gekookt om te voorkomen dat de aardappelen uiteen vallen tijdens het koken. Als je al begint met kokend water, heb je bovendien meer kans dat de aardappels te snel aan de buitenkant gaar worden.
De beste pan
De aardappels bakken het mooist knapperig en goudbruin als ze in een enkele laag in de pan liggen. Verwarm de pan voor op een middelhoog vuur. Is de pan warm, doe dan de (room)boter of olie erin. Wees niet al te zuinig, ondanks de antiaanbaklaag, want de boter en olie geven ook smaak aan de aardappel.
Breng de aardappelen aan de kook met zo veel water dat ze net bedekt zijn en voeg een flinke snuf zout toe. Draai het vuur lager en houd het water tegen de kook aan. Kook de aardappelen in 15-20 min. gaar, tot de punt van een scherp mes makkelijk door het kruim glijdt.
Soms lees je wel eens dat je nieuwe aardappelen twee keer moet koken om eventuele giftige stoffen te doden, maar dat is totaal overbodig.
Aardappels kun je ook bakken in de airfryer of oven, je noemt het dan wel – technisch gezien – roosteren. Bij deze bereidingswijze kun je er ook voor kiezen om de aardappels voor te koken, maar dat hoeft niet. Door de hitte van de oven of airfryer garen ze namelijk sneller dan in de pan.
Hoe voorkom ik het? Zorg ervoor dat je aardappelen zo kort mogelijk moeten koken. Dat doe je door ze in gelijke stukken te snijden, zodat ze ook gelijkmatig gaar worden. Gebruik een kookpot die groot genoeg is zodat de aardappelen volledig bedekt zijn met een laagje water, zo'n 2 cm boven de aardappelen.