Wil je wortelen kweken? In de volle grond kun je zomerwortelen van maart tot juli zaaien, en onder glas kan dit al in februari.
De hoofdperiode voor wortelen zaaien ligt tussen eind maart en juni, maar als je een kas, folietunnel of cloche hebt om je planten te beschermen tegen vorst, kun je ook al wortels zaaien in februari. Wortels zaaien doe je altijd in de volle grond, ongeacht wanneer je ze gaat zaaien.
Wat zaai ik in februari al binnen? Peper, paprika, aubergine, prei, tuinbonen en sugarsnaps (doperwten kan ook), peultjes en tuinboon. Qua bloemen start ik nu met korenbloem, ridderspoor, leeuwenbekjes en zonnehoed. Ook die zaai ik binnen voor.
Zomerwortel zaai je van maart tot juli. Je oogst dan van juni tot oktober. Winterwortel zaai je van april tot mei, en oogst je van oktober tot november. Heb je een kas en hou je van een uitdaging, dan kun je wortelen ook in oktober zaaien, om – afhankelijk van het weer – in mei al wortelen te kunnen oogsten.
Je zaait worteltjes (niet te verwarren met winterpeen!) tussen begin maart en eind juli. Het voorzaaien van worteltjes in potjes is eigenlijk niet heel handig, wortels maken een lange wortel onder de grond, dus voor de teelt in een pot heb je een vooral heel diepe pot nodig.
Tips voor het zaaien van wortels
Het zijn kleine zaadjes, dus zorg ervoor dat je ze niet te dicht op elkaar zaait. Wortelzaad ontkiemt langzaam en kan zeven tot eenentwintig dagen duren. Je ziet de topjes van de wortelen langzaam opzwellen aan de oppervlakte.
De jonge kiemplantjes van deze groenten kunnen prima tegen een beetje vorst, maar zaai nog niet als het echt koud is. Zaai de afzonderlijke zaadjes op ongeveer 0.5 cm diep en ongeveer op 4-5 cm van elkaar zodat ze voldoende ruimte hebben om te groeien.
De winterpeen is een grote, vlezige wortel met een feloranje kleur. De kern is iets lichter van tint. Winterwortels kun je een paar weken bewaren. Dat maakt ze ideaal om standaard in huis te hebben.
Wat kunt u al zaaien in januari? U kunt bijvoorbeeld al beginnen met het binnenshuis of in een verwarmde kas zaaien van bloemkool zaden, raapstelen, radijsjes (hoewel deze ook redelijk vroeg direct naar buiten kunnen), Diverse veldsla zaden soorten en Spinazie zaden.
Vanaf februari kan je al van start gaan met zaaien. Maar dat doe je best enkel met verwarmde kweekbakken met speciale lichten. Tomatenplantjes hebben licht nodig om goed te kunnen kiemen. Is er te weinig licht, dan krijg je al snel hoge en tere plantjes.
(Te) vroeg zaaien brengt risico's met zich mee. Door de combinatie van weinig licht en veel warmte binnen worden veel vroege zaailingen slap of gaan dood.
Als de temperaturen dalen, stoppen de stam en de houtachtige wortels van bomen met groeien. Althans, dat was wat iedereen veronderstelde, maar onderzoek door wetenschappers van onder andere de Universiteit Antwerpen heeft nu aangetoond dat hout onder de grond toch ook in de winter actief blijft.
Gewassen die goed tegen de vorst kunnen kun je makkelijk na de oogst weer in de grond stoppen met wat aarde er over. Denk maar aan Rode biet, wortelen, prei, Radijzen of pastinaak.
Een winterpeen is de dikkere variant van wortelen, met oranje kleuren wordt met loof verkocht zodra ze vers uit de grond komen. Maar je ziet ze vooral zonder loof en hier in Nederland kennen we deze uiteraard omdat hij vaak wordt gebruikt in hutspot.
Worteltjes kunnen zeker wel wat kou verdragen, de natte grond zorgt er in de winter sneller voor dat de wortelen rotten dan de vorst zelf. Naast de bekende zomerworteltjes behoren natuurlijk de minstens zo bekende winterpenen tot deze groep.
Afrikaantjes zijn niet alleen mooi, maar ook zeer nuttig in de moestuin. Deze moestuinbloemen stoten namelijk een geur af die schadelijke insecten zoals engerlingen en mieren) en knaagdieren afschrikt, maar slakken aantrekt. Hierdoor worden ze vaak langs moestuinen geplant om slakken weg te lokken van andere gewassen.
Zaai de wortelen in rijen met een onderlinge afstand van 30 tot 40 centimeter. De plantafstand tussen de zaden moet 2 tot 5 centimeter bedragen. De ideale zaaidiepte ligt tussen de 1 en 3 centimeter.
Een tomaat schijnt een stof af te scheiden waarmee hij schadelijke insecten op afstand houdt. Dat veroorzaakt ook de geur en de kleur op je handen als je het blad aanraakt. Het verhaal gaat dat komkommers daar niet tegen kunnen.
Planttijd: Zaai wortelzaden in het woestijnachtige zuidwesten van de VS van eind november tot begin januari . Deze timing geeft de planten de tijd om aan te slaan voordat de koudste nachten aanbreken. Dun zaaien: Zaai de zaden ongeveer 0,6 cm diep en laat ze 2,5 cm uit elkaar staan.
Winterwortel kan je alleen in de maanden april en mei zaaien. Zaai de zaden direct in de grond.
Hoe lang zijn zaden meestal houdbaar? Wanneer ze op een koele, droge en donkere plaats worden bewaard, zijn zaden van veel tuingroenten ongeveer 3 jaar kiemkrachtig . Sommige, zoals uien en pastinaken, zijn slechts een of twee jaar kiemkrachtig. Andere, zoals pompoenen en tomaten, gaan langer mee, wel 5 jaar of langer.