Bij mij ligt het meestal tussen de 12 en 14 uur. Het deeg rijst gewoon door in de koelkast. Soms verdubbelt het, een andere keer niet helemaal. In dat laatste geval kun je ervoor kiezen om het deeg buiten de koelkast nog even verder laten te rijzen tot het wel genoeg in volume is toegenomen.
Plaats het deeg in een licht ingevette kom en dek het af met een vochtige theedoek of plasticfolie. Laat het deeg op een warme, tochtvrije plek rijzen tot het in omvang is verdubbeld. Dit duurt meestal 1-2 uur, afhankelijk van de temperatuur en de kwaliteit van de gist.
Goed gerezen deeg heeft een veel consistentere structuur, met een zachte en luchtige binnenkant en grotere, maar gelijkmatiger verdeelde luchtbellen in de kruimel. Te lang gerezen brood heeft waarschijnlijk een zeer open kruimelstructuur , vanwege de ontwikkeling van overtollig CO2 tijdens de rijsfase.
3 Te lang rijzen
Je deeg te lang laten rijzen is nog een reden dat je brood kruimelig wordt. De textuur van een brood steunt op de juiste verhouding van gluten, zuurstof en waterdamp. Als het deeg te lang rijst, wordt de gist overactief en is de verhouding uit balans. Je brood valt dan in of wordt plat.
Het geheim van succesvol opkomen
De meeste recepten vereisen dat het brood in volume verdubbelt. Dit kan één tot drie uur duren, afhankelijk van de temperatuur, de vochtigheid in het deeg, de ontwikkeling van de gluten en de gebruikte ingrediënten.
Het deeg moet over het algemeen ongeveer 1 tot 4 uur rijzen op een warme temperatuur, of een nacht (of langer) op een koude koelkasttemperatuur . Naarmate de rijstemperatuur stijgt, neemt de totale rijstijd af.
Kijk: je deeg zou ongeveer twee keer zo groot moeten zijn als toen je ermee begon. Als het in een kom ligt die bedekt is met plasticfolie, gebruik dan een stift om de omtrek van het deeg op het plastic te tekenen . Het deeg is klaar met rijzen als het ongeveer twee keer zo groot is als die streep.
Als het deeg goed gerezen is, dan veert de indruk van uw vinger langzaam gedeeltelijk terug en laat het een lichte deuk achter. Dat is een duidelijk teken dat het deeg voldoende lucht heeft vastgehouden en dat het klaar is om gebakken te worden.
Als je terugkomt bij het rijzen van je brood en ziet dat het te groot en bol is, haal het deeg dan uit de vorm en vorm het opnieuw. Doe het deeg terug in de vorm en stel een timer in op 20 minuten (elke rijzing gaat sneller dan de vorige).
Zelfs als je deeg te lang gerezen is, is er een lichtpuntje. Als het een gistbrood is, kun je de lucht eruit laten lopen, het een nieuwe vorm geven en het zou nog steeds goed moeten bakken. Je kunt het natuurlijk ook zo bakken!
Het kan plakkerig zijn wanneer het te veel of te weinig gerezen is. De beste manier om dit te bepalen is door naar de kruimel te kijken. Die vertelt je of het te veel of te weinig gerezen is. Een deeg met een hogere hydratatie zal plakkerig zijn wanneer het deeg perfect gefermenteerd is.
Goed gerezen brood is de basis voor een luchtig, smaakvol en goed gebakken brood. Laat u uw deeg te kort rijzen, dan blijft uw brood compact en smakeloos. Laat u het deeg echter te lang staan voor u het in de oven schuift, dan kan het instorten of teveel luchtbellen bevatten.
Croissantdeeg, ook wel bekend als getoerd, gerezen deeg, kent veel dezelfde kenmerken als bladerdeeg. Er is echter één groot verschil: croissantdeeg bevat gist, wat ervoor zorgt dat het deeg moet rijzen. Dankzij de toevoeging van gist krijgt het croissantdeeg een nog luchtigere structuur.
Nu we hebben besproken hoe je brooddeeg sneller kunt laten rijzen, is het tijd om de vraag te beantwoorden: "Hoe lang duurt het voordat brood rijst?" Hoewel dit antwoord kan variëren, zal je brood, als je in een warme keuken kookt met een vochtig deeg, waarschijnlijk in 45 minuten of minder rijzen .
Te koud of te warm
Onder de 4°C stopt de rijs helemaal. Laat je je deeg te warm rijzen (boven 32°C), dan gaat het rijzen veel te snel. Niet alleen moet je dan heel snel aan de bak, het gaat ook ten koste van de gluten- en de smaakontwikkeling. Boven de 45°C gaat gist in welk deeg dan ook dood.
Minstens 24 uur of langer geeft veruit het lekkerste resultaat, sommige pizzaiolo's laten hun deeg zelfs meerdere dagen staan bij een lage temperatuur (liefst koeling). Maar als je minder tijd hebt kies je dus een kortere rijstijd en de hoeveelheid gist die hierbij hoort.
Als je deeg te lang gerezen is, zitten er meer luchtbellen in dan het structureel kan vasthouden tegen de tijd dat het de oven in gaat. Het deeg zakt vaak in voordat de korst en kruimel kunnen opstijven, wat resulteert in een te laag volume, of in het ergste geval, een kreukelige puinhoop.
Het enige probleem met het langere tijd koelen (als je het deeg uiteindelijk gaat uitrollen) is dat je het deeg daarna wel wat moet laten afkoelen (maar niet op kamertemperatuur). De boter wordt namelijk weer hard als hij te lang in de koelkast blijft, waardoor het lastiger wordt om het uit te rollen .
In plaats van het deeg in een kom te leggen, afgedekt met plasticfolie, zodat het kan rijzen (veel recepten vragen om een volume dat twee keer zo groot is), doen wij het deeg liever in een doorzichtige plastic bak met volumeaanduidingen aan de zijkant en een deksel (zoals de Cambro 4-Quart Square Storage Container of iets dergelijks).
Gistdeeg rijst door de productie van koolstofdioxidegas dat door de gist wordt vrijgegeven. Dit gas blijft in het deeg hangen, waardoor het uitzet en rijst. Hoe lang duurt het voordat deeg in volume verdubbelt? Over het algemeen heeft gistdeeg 1-3 uur nodig om in volume te verdubbelen.
De meest eenvoudige methode is rijzen op kamertemperatuur. Dek je deeg af met een vochtige theedoek of met plasticfolie. Zet het op een tochtvrije plek en laat het deeg ongeveer 1-2 uur rijzen totdat het in volume is verdubbeld.
Deeg kneden
Kneden kan met de hand of met een machine. Dat duurt circa 10 á 15 minuten. Wanneer het deeg goed gekneed is, moet er een VLIESJE getrokken kunnen worden met het deeg.
Visueel gezien zal gerezen deeg in volume toenemen en enkele zichtbare luchtbellen bevatten . Het zou een beetje wiebelig moeten zijn door de ingesloten gassen in het deeg.
De tweede rijzing heeft het brood elastischer gemaakt en maakt het moeilijker om de lucht eruit te laten. Een tweede rijzing kan de totale tijd die nodig is om een brood te maken aanzienlijk verlengen, maar deze stap kan essentieel zijn om de smaak en textuur te bereiken die inherent zijn aan een aantal populaire broden.
Te veel bloem geeft je een stijf en droog deeg in plaats van een elastisch en plakkerig deeg. Probeer de volgende keer de bloem in de maatbeker te scheppen tot hij vol is. Dat zou je dichter bij de hoeveelheid moeten brengen die je nodig hebt!