Kernenergie heeft een aantal nadelen. De kosten zijn hoog, de bouw van een kerncentrale duurt lang en er blijft een grote hoeveelheid radioactief afval over wat zeer lange tijd levensgevaarlijk is.
Nadelen. Bij kernenergie ontstaat radioactief afval. Het gaat dan onder andere om gebruikte brandstofstaven uit de kerncentrale, afval dat bij de uraniumwinning ontstaat, en het sloopafval na sluiting van een centrale. De ioniserende straling die het radioactieve afval afgeeft, is schadelijk voor de gezondheid.
Voor het opwekken van kernenergie is uranium nodig. Maar voordat uranium kan worden gebruikt als brandstof in een kerncentrale moeten verschillende stappen genomen worden. De eerste stap is het mijnen van uraniumerts.
Kernenergie is niet hernieuwbaar: Uranium is een brandstof die opraakt. Kernenergie is niet schoon: Bij de productie van kernenergie ontstaat levensgevaarlijk radioactief afval dat niet veilig kan worden opgeborgen.
Thorium wordt de laatste tijd vaak genoemd als het alternatief voor gangbare kerncentrales. Door thorium in plaats van uranium te gebruiken zouden de grote problemen rond kernenergie in één klap worden opgelost. De brandstof is makkelijk beschikbaar en het proces zou veel minder afval en geen plutonium opleveren.
Na gebruik als kernbrandstof breekt de splijting het uranium af tot isotopen van strontium en cesium, onder andere. Deze zijn sterk radioactief en hebben een halveringstijd van ongeveer ~30 jaar.
Hier zijn enkele mogelijke gevolgen: Chemische toxiciteit: Uranium kan je nieren ernstig beschadigen omdat het een zwaar metaal is1. Radioactieve straling: De straling van uranium kan cellen in je lichaam beschadigen, wat kan leiden tot stralingsziekte, kanker of zelfs de dood2.
Rusland beschikt over 35 kerncentrales, met daarop volgend Zuid-Korea (25 kerncentrales), India (22 kerncentrales), Canada (19 kerncentrales), Oekraïne (15 kerncentrales) en Groot-Brittannië (15 kerncentrales). Ook in Zweden en Duitsland maakt men gebruik van kerncentrales om elektriciteit op te wekken.
Na vier jaar is deze balans te veel verstoord en moet de splijtstof opnieuw worden samengesteld.
Kernenergie heeft een aantal nadelen. De kosten zijn hoog, de bouw van een kerncentrale duurt lang en er blijft een grote hoeveelheid radioactief afval over wat zeer lange tijd levensgevaarlijk is. De kans op een groot ongeval met een kerncentrale zit in een klein hoekje.
COVRA is de enige organisatie in Nederland die radioactief afval verzamelt, verwerkt en op een veilige manier (tijdelijk) opslaat. De huidige kerncentrale in Borssele produceert ongeveer 4,5 m3 aan hoogradioactief afval per jaar. Dat is ongeveer 1/16e van een zeecontainer.
Op basis van de laatste voorspellingen van het Internationaal Energieagentschap zal de productie van kernenergie in de wereld met 15 % toenemen tegen 2030. Anderzijds zal het sowieso een minder prominente plaats innemen in de energiemix van de landen.
Kernenergie is ook een klimaatneutrale energiebron. Kerncentrales stoten bij het maken van stroom geen broeikasgassen uit. Ze kunnen veel energie opwekken uit een kleine hoeveelheid brandstof en leveren 24 uur per dag, 7 dagen per week stroom af aan het netwerk.
Het is een element dat van nature in de aarde voorkomt en behoort tot de groep van de zware metalen. Het bijzondere aan uranium is dat het een radioactief element is. 'Radioactief' betekent: het element verliest steeds kleine deeltjes van zichzelf, en hierbij komt energie vrij.
Hoe gevaarlijk is het tegenwoordig nog om in de buurt van een kerncentrale te wonen? Het is niet heel gevaarlijk. De kans op een zeer grote kernramp is bij een nieuw te bouwen centrale een miljoen reactorjaar.
Het internationale Non-proliferatieverdrag (NPV) uit 1970 beperkt het bezit van kernwapens tot 5 landen: de Verenigde Staten, het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk, Rusland en China. Het verdrag richt zich op 3 punten: ontwapening; non-proliferatie (tegengaan van verspreiding);
De bewezen wereldvoorraad uranium bedroeg in 2020 3,8 miljoen ton (19). Men schat dat nog 2,3 miljoen ton uranium extra in de grond kan zitten. Deze voorraad is winbaar bij een prijs tot circa 130 USD/kg.
De kerncentrale Kashiwazaki-Kariwa (Japans: 柏崎刈羽原子力発電所, Kashiwazaki-Kariwa genshiryoku hatsudensho) is de grootste kerncentrale ter wereld en is gevestigd tussen de stad Kashiwazaki en het dorp Kariwa in de prefectuur Niigata op het eiland Honshu in Japan.
Radon is een radioactief gas dat van nature vrijkomt uit de bodem en uit bouwmaterialen zoals beton, baksteen en natuursteen. Stoffen die ontstaan uit zogeheten verval van radon, veroorzaken in Nederland enkele honderden gevallen van longkanker per jaar.
Straling en gezondheid
Bij een lage stralingsdosis treden er geen gezondheidsproblemen op, omdat het lichaam zelf de schade aan de cellen, waaruit ons lichaam bestaat, kan repareren. Heel soms blijft er onherstelbaar beschadigd erfelijk materiaal (DNA) over. Dit kan leiden tot het ontstaan van kanker.
Uranium en uraniumverbindingen zijn giftig. Bij blootstelling aan minder dan de dodelijke dosis bestaat er kans op schade aan de lever. Bij hogere doses kunnen ook andere organen onherstelbaar beschadigd raken.
Er werken in 2021 nog circa zevenduizend mensen binnen het gebied, waarvan de meesten er het grootste deel van de tijd ook wonen. Daarnaast keerde er een handvol van de oorspronkelijke bewoners terug na de ramp, maar deze groep krimpt gezien de inmiddels hoge gemiddelde leeftijd.
Verdere ontwikkeling en kernproeven
De waterstofbom heeft een nog veel grotere vernietigende kracht. Bovendien komt bij de ontploffing van een kernwapen veel radioactiviteit vrij in de vorm van directe ioniserende straling, maar ook in de vorm van langlevende isotopen die zeer schadelijk voor de gezondheid zijn.
In de natuur komt uranium (U) vooral in twee varianten voor: als 235U en als 238U. Van deze twee kan alleen 235U direct energie produceren. Energie wordt geproduceerd als je 235U een neutron invangt en vervolgens in twee stukken splijt, waarbij ook 2 of 3 nieuwe neutronen vrijkomen.