Een van de meest voorkomende oorzaken is dat er onvoldoende lucht in het beslag is opgenomen. Luchtbellen zijn cruciaal voor het rijzen van de cake. Zonder voldoende lucht zal je cake tijdens het bakproces inzakken. Klop de boter en suiker goed tot een luchtige massa voordat je de eieren toevoegt.
Vulling zakt naar de bodem
Doe je stukjes (gedroogd) fruit, chocolade, nootjes of andere vulling in een kommetje, strooi er wat bloem overheen, roer door zodat de stukjes volledig zijn bedekt met een klein laagje bloem en voeg de vulling dan pas toe aan je beslag.
Bij een lagere baktemperatuur bakt de cake rustiger en blijft hij mooier in vorm aan de bovenkant. Als hij eenmaal gaar uit de oven komt, moet hij meteen uit het cakeblik gelost worden. Laat de deur van je oven de eerste 50 minuten van het bakproces gesloten”, tipt Reintjens.”Anders zakt je cake gegarandeerd in.”
Een ingezakte cake, of een exemplaar met vochtige randen of bodem: allemaal aanwijzingen die leiden naar het (te) kort laten afkoelen. De afkoeltijd is per baksel anders. Bij een cake kun je uitgaan van minimaal 30 minuten voordat je 'm aansnijdt.
Het beslag te lang mengen
Dit kan ervoor zorgen dat de cake snel rijst in de oven en vervolgens inzakt tijdens het afkoelen, waardoor er een ingevallen midden overblijft . Te veel mixen kan er ook voor zorgen dat de gluten in de bloem zich ontwikkelen, waardoor de cake taai in plaats van mals wordt. Oplossing: Mix het beslag tot de ingrediënten goed gemengd zijn.
Warme lucht zet uit, maar als de cake na het bakken afkoelt krimpt hij dus ineen. Het kan ook zijn dat je iets teveel bakpoeder hebt toegevoegd waardoor hij teveel rijst in de oven en daarna instort. Een ongare cake kan zijn vorm niet behouden en zal dus instorten.
Een cake barst open omdat die niet regelmatig gebakken is. Dit kan verschillende oorzaken hebben: een te hoge oventemperatuur, een te kleine bakvorm of te veel rijsmiddel. Door een te hoge oventemperatuur bakt de cake te snel. De bovenkant van de cake is al gebakken terwijl het beslag vanbinnen nog niet gerezen is.
Compacte cake
Een eerste is teveel vocht, bijvoorbeeld van melk, eieren of boter. Een cake kan dan niet goed gaar worden en rijzen, dat zorgt voor een compact resultaat.
BAK DE CAKE
Verwarm de oven voor op een lagere temperatuur (bijvoorbeeld 140°C) voor een strakke cake zonder bult of scheur in het midden. De cake bakt het mooiste in een oven zonder sterke luchtstromen, dus liever alleen boven en onder warmte gebruiken.
Zorg ervoor dat alle ingrediënten op kamertemperatuur zijn. Verwarm de oven voor op 175°C, boven- en onderwarmte. Klop in een ruime mengkom de zachte boter met de suiker en de vanillesuiker tot een licht en luchtig mengsel. Dit duurt ongeveer 10 minuten met de hand, en 5 minuten met de mixer.
Te veel bloem gebruikt. Laat de taart rustig bijkomen van zijn hete omgeving. Laat hem nog even staan met de ovendeur op een kier en laat hem rustig wennen aan kamertemperatuur. Let hierbij wel dat de taart niet te gaar wordt i.v.m. nagaren door de nog aanwezige warmte.
,,Als ik vroeger krentenbrood maakte dan haalde ik de krenten eerst door de bloem. Dit werkt natuurlijk met alles: chocolade, fruit en noten. Hierna spatel je de ingrediënten voorzichtig door het beslag. Dit laagje bloem zorgt voor extra grip, waardoor ze niet meer naar de bodem zakken." Makkelijk!
Waarom zakt mijn pandan cake steeds in? Dit kan komen door het te vroeg openen van de oven of door het niet ondersteboven afkoelen van de cake.
Het is normaal dat cupcakes, maar ook cakes, een beetje inzakken nadat ze uit de oven komen. Dat komt vooral door het afkoelen. Hete lucht neemt meer ruimte in beslag dan koude lucht. Dus wanneer je cakeje afkoelt, daalt de temperatuur in de luchtkamers van je cupcake.
Je kunt het beste de bakvorm invetten met bakspray of boter en het vet verdelen met een kwastje. Zodoende raak je elk hoekje en is de kans dat er wat blijft plakken het kleinst. Je kunt nog ervoor kiezen om de vorm na het invetten te bestuiven met wat bloem.
Bakpoeder vervangen door bakingsoda
Dan kun je dit ook -met een kleine aanpassing- gebruiken in je recept. Zo kun je het berekenen: 1/3 theelepel bakingsoda staat gelijk aan 1 theelepel bakpoeder. Maar bakpoeder bevat zuur en bakingsoda niet. Als er geen zuur in het recept zit, voeg dit dan toe aan het recept.
Daarnaast hangt het ook af van het type gerecht: voor een gebak dat moet rijzen in de oven (cake, biscuit, brood…) gebruik je best boven- en onderwarmte, omdat het gebak dan gelijkmatiger rijst en minder uitdroogt.
Sommige ovens doen het net beter op hetelucht, maar dat is zeker niet de regel. Als je bakt met hetelucht krijg je soms een scheve cake of een cake die op een plek harder gebakken is dan op een andere plek. Ook droogt hetelucht je gebak makkelijker uit.
Ga voor een heteluchtoven
Die is zo´n 15 procent zuiniger dan een gewone elektrische, doordat hij met een lagere temperatuur hetzelfde bakresultaat bereikt. Heteluchtovens zijn bovendien sneller. En omdat de warmte goed verdeeld wordt, kun je er meer gerechten tegelijk in bereiden (bijvoorbeeld 2 pizza's tegelijk).
Je voorkomt het zakken van vulling door eerst de vulling even licht door de bloem te halen voordat je ze toevoegt aan het beslag. Door de bloem blijft de vulling keurig op zijn plaats zitten en heb je een cake met een mooi verdeelde vulling.
Een cake kan ook instorten doordat er te veel bakpoeder is gebruikt. De cake is daardoor te luchtig geworden, kan al die lucht niet vasthouden en stort in. Kijk in dat geval kritisch naar de verhoudingen van het recept. Ook door verkeerde verhoudingen van de eieren, vloeistof, bloem of suiker kan de cake instorten.
Het gebruik van de juiste hoeveelheid rijsmiddel, zoals bakpoeder of bakzout, zorgt voor een luchtige textuur. Terwijl ingrediënten zoals boter, eieren en melk bijdragen aan de smeuïgheid van de cake.
Wees geduldig en voorzichtig. Geduld is een schone zaak, vooral bij bakken. Open de oven niet te vaak tijdens het bakken en laat de cake pas afkoelen in een gesloten oven. Sluit hem zelfs na het bakken nog even in de oven om plotselinge temperatuurveranderingen te voorkomen die je cake doen inzakken.
De meest aantrekkelijke eigenschap van versgebakken cake (of brood) is precies die heerlijke korst. Na verloop van tijd verdwijnt ze. Er bestaan geen wondermiddelen om ze lang te behouden. Je zou de cake eventueel kunnen instrijken met een dun laagje water en hem dan kort in een hete oven stoppen.