Er zitten vooral pepers in, zout en een beetje azijn om ervoor te zorgen dat de sambal conserveert. Deze variant wordt niet gebakken en om deze reden is dit een pittige sambal variant.
Met azijn, limoensap of citroensap
Zuren neutraliseren namelijk de pittigheid. Voeg dus gerust eens wat (balsamico)azijn, citroensap of limoensap toe als een gerecht een beetje te heet is. Tip: kijk wat goed past bij het gerecht en voeg niet te veel in één keer toe om te voorkomen dat je gerecht te zuur wordt.
Sambal oelek is een Indonesische smaakmaker gemaakt van chilipepers, azijn en zout . De naam komt van het Indonesische woord voor peper – sambal – en de naam voor een vijzel waarin soms pepers worden gemalen. Sambal oelek, soms gewoon sambal genoemd, is dikker en grover dan de meeste Amerikaanse hete sauzen.
Je kunt je sambal minimaal een week in de koelkast bewaren. Het is daarvoor wel belangrijk dat je het gepureerde mengsel goed afgedekt in een schoon potje of bakje bewaard. Kook bijvoorbeeld een weckpotje uit. Die kun je namelijk luchtdicht afsluiten en zo blijft de sambal lekker lang goed van smaak.
Wat is sambal
Sambal, sambalan of sambel is een kruidenpasta of smaakversterker gemaakt op basis van pepers (Spaanse pepers, Rawit, Habanero, Adjuma of Madame Jeanette). In Indonesië en Maleisië is de basispeper meestal de Lombok, Cabai (Tjabé) of Rawit, in Suriname wordt sambal vaak gemaakt met Madame Jeanette.
Een potje sambal bevat behalve chilipepers ook zout, doorgaans het veelgebruikte conserveermiddel natriumbenzoaat, een voedingszuur en azijnzuur. De zelfgemaakte verse sambal bevat doorgaans als basis chilipepers, zout en azijn of olie.
De gezondheidsvoordelen van sambal
Capsaïcine is niet alleen verantwoordelijk voor die pittige smaak, het doet ook iets goeds voor je lichaam: Het stimuleert je stofwisseling, wat het verbranden van calorieën een duwtje kan geven. Het heeft ontstekingsremmende eigenschappen, wat gunstig is bij chronische ontstekingen.
Daarnaast wordt de sambal gebakken, waardoor deze ook milder is. Deze saus is namelijk iets milder doordat hij gebakken is en doordat er ui in zit. Als laatste is gember een ingrediënt dat vaak in deze sambal verwerkt wordt. De sambal heeft door deze toevoegingen een diepere smaak.
De unieke smaak van Sambal Baksi verovert de harten van sambal-liefhebbers. Zelfs de 9 professionals in de vakjury van het Dutch Chili Fest 2025 waar het er unaniem over eens. Uit meer dan 150 soorten sambal van over de hele wereld werd Sambal Baksi als lekkerste verkozen en daar zijn we natuurlijk apetrots op.
Door de santen en ketjap is het al zoet genoeg. Het is een gebakken sambal die je kunt ook maken met gedroogde pepers, dat geeft nog meer complexiteit en umamiaan het recept.
"Sambal" verwijst naar een algemene term voor saus in Indonesië, terwijl "Assem" verwijst naar tamarinde, een belangrijk ingrediënt in deze specifieke variant. Tamarinde voegt een kenmerkende zuurheid toe aan de sambal.
De beste en makkelijkste vervanger is sriracha. Beide hebben die pittige, zure smaak, maar je kunt wat extra knoflook toevoegen als je sriracha gebruikt.
Sambal Oelek bestaat uit gemalen Lomboks (dat zijn Indonesische Spaanse pepers) met zout en azijn. Er worden ook rawits in gebruikt: zeer hete Spaanse pepertjes. Deze sambal geeft een pittige en kruidige twist aan jouw gerecht.
Oelek. De pittigste sambal van de vier en de meeste gebruikte in Nederland. Sambal oelek is, in tegenstelling tot manis, badjak en brandal, niet gebakken en vormt eigenlijk de basis voor veel andere sambals.
Gewichtsverlies. Volgens onderzoek helpt capsaïcine je lichaam meer calorieën te verbranden, het metabolisme wordt verhoogd met 5% en het verbranden van vet kan zelfs met 16% toenemen. Dit komt door het thermogeen effect wat je metabolisme in vet-verbrandende modus zet.
Voeg een scheutje zuivel toe
Yoghurt, (kokos)melk, boter, kaas en room staan bekend als goede blusmiddelen als je pikant eet. De zuivelproducten camoufleren de pittige smaak en verhelpen het branderige gevoel in je mond dankzij caseïne. Dit eiwit helpt capsaïcine, de stof die je mond in brand zet, af te breken.
Koningsvogel Sambal Jolokia Badjak (super heet) 200gr. De Bhut Jolokia was de heetste peper ter wereld. De Bhut Jolokia (of Naga Jolokia, Ghost Pepper) stond in het Guinness Book of Records beschreven als heetste peper ter wereld en is liefst twee keer zo heet als de voorgaande “kampioen”, de Red Savina.
Sambal Manis: de minst hete variant sambal, doordat de rode pepers worden gebakken en vanwege de toevoeging van ui en vooral suiker. Deze milde, zoete sambal is heerlijk voor het marineren van vlees en vis, maar ook lekker door wokgroenten of bij een snack.
Ter vergelijking: tabasco is ongeveer vier keer heter dan sambal volgens de schaal van Scoville. \* Tabasco is een meer waterachtige saus op basis van pepers, azijn en zout en bestaat zowel in een groene als rode variant.
Capsaïcine heeft een invloed op de zenuwuiteinden, spiercellen en het slijmvlies van je maag en darmen. Door pittig eten worden die geprikkeld. Daardoor is de kans op diarree groter, maar schadelijk is het volgens gastro-enteroloog Danny de Looze niet.
De sambal kun je ongeveer 5 tot 7 dagen in de koelkast bewaren. Krijg je dit niet op, dan kun je de sambal ook in porties invriezen en in kleine porties eruit halen elke keer wanneer je een lekker Aziatisch recept gekookt hebt.
Pittig is goed voor je hart
Uit onderzoek blijkt dat regelmatig pittig eten zorgt voor een lager risico op hart- en vaatziekten. Dat komt omdat capsaïcine het bloed dunner maakt, waardoor het makkelijker door de vaten stroomt. Ook zou capsaïcine helpen het slechte LDL-cholesterol te verlagen.
Het kan zijn dat je na pittig eten ook een irritatie voelt bij het poepen. Dit komt doordat capsaïcine een stabiele stof is die niet snel wordt afgebroken. Het pittige gevoel dat je in je mond hebt bij het eten van pepers, kun je dus ook hebben bij het poepen.
De gezondheidsvoordelen van rode pepers - die zorgen voor een pittige smaak aan gerechten - zijn vooral te danken aan het stofje capsaïcine. Het is al langer bekend dat het goed is voor de lijn. Door regelmatig een lepeltje peper aan je maaltijden toe te voegen krijg je minder snel trek én je verbuikt meer calorieën.
Bloeddrukverlagend. In peper zit vitamine A en C, die je bloedvaten versterken. Daarnaast zit peper vol met capsaïcine, een stof dat je bloed makkelijker door je lichaam laat stromen. Die combinatie zorgt voor gezonde hart- en bloedvaten en een stabiele bloeddruk.