Boerenkaas is een beschermde naam, met als voorwaarde dat de melk van eigen koeien op de boerderij, zonder verhitting (dus rauwe melk) wordt verwerkt. Boerderijkaas heeft grotendeels dezelfde voorwaarden, alleen wordt de melk verhit tot 63˚C (thermiseren) of 72˚C (pasteuriseren).
In tegenstelling tot cheddar of Goudse kaas, die weken of maanden rijpen, is boerenkaas vrijwel direct klaar . Het proces klinkt misschien eenvoudig, maar kleine details zijn belangrijk. De temperatuur van de melk, de balans van de culturen en zelfs hoe lang de wrongel rust voordat hij wordt geperst, beïnvloeden allemaal de uiteindelijke smaak en textuur.
Voor 'Kaas van de Boerderij' wordt de verse rauwe melk in een pasteurketel eerst gethermiseerd of gepasteuriseerd om de bacteriën in de melk te doden. Dat betekent dat de melk – op de boerderij – verhit wordt tot 40˚ C (thermiseren) of 72˚ C (pasteuriseren).
Productiemethode: Boerenkaas wordt gemaakt van rauwe, ongepasteuriseerde melk. Dit betekent dat de melk niet verhit is om bacteriën te doden, wat bijdraagt aan de unieke smaak van de kaas. Productielocatie: De melk voor Boerenkaas komt van een specifieke boerderij en wordt ook op diezelfde boerderij tot kaas verwerkt.
Boerenkaas wordt gemaakt uit rauwe melk. Omdat tijdens het kaasmaken de kaas verzuurt en er veel van het vocht uit de kaas wordt verwijderd, is ook Boerenkaas niet aan- trekkelijk voor de ziekteverwekkende bacteriën. Ze stop- pen met groeien en gaan dood. Om die reden is ook Boerenkaas veilig voor de gezondheid.
De wettelijke voorschriften voor rauwe kaas
Wettelijk gezien wordt melk, zolang deze niet op "correct bediende apparatuur" tot de wettelijke pasteurisatietemperatuur van 72 °C wordt verhit , nog steeds als "rauwe melk" beschouwd. En kaas die van die melk wordt gemaakt, mag als "rauwe kaas" worden geëtiketteerd.
Controleer de etiketten zorgvuldig om te zien of de kaas in kwestie gemaakt is met gepasteuriseerde melk . Als dit niet duidelijk op de verpakking staat, vraag het dan aan een winkelmedewerker voordat u iets koopt.
Boerenkaas is een ambachtelijke kaas die rechtstreeks op de boerderij wordt gemaakt van dagverse, rauwe melk. Omdat de melk niet wordt verhit, blijven de natuurlijke bacteriën en enzymen behouden, wat zorgt voor een unieke en volle smaak.
Nee, de prijs van de kaas zegt niets over hoe gezond de kaas is. Het maakt dus niet uit of je kaas bij de kaasboer of in de supermarkt koopt.
Hoeve Waterrijk (Rijpwetering) werd winnaar 'kaas met een verhaal' met Boeren Goudse Oplegkaas en De Mekkerstee (Ouddorp) werd winnaar 'overige categorieën kaas' met geitenkaas. Goudse Boerenkaas is de soort die op ruim 90 procent van de 253 kaasboerderijen die Nederland telt gemaakt wordt.
Boerenkaas heeft een door de EU beschermde naam, het is een zogenaamde Gegarandeerde Traditionele Specialiteit (GTS). Alleen halfharde kaas die op de boerderij wordt gemaakt en bereid is met verse rauwe melk mag boerenkaas heten. Je herkent echte boerenkaas aan het kaasmerk.
Bij het maken van boerenkaas wordt rauwe melk gebruikt, waardoor het vetpercentage van de kaas niet altijd exact hetzelfde is. Verder worden er geen geur- kleur- en smaakstoffen toegevoegd. Er zijn veel andere factoren die invloed op de smaak van de kaas hebben.
Wat zijn de gezondste kazen? De gezondste kaassoorten zijn 10+, 20+ of 30+ kazen met niet te veel zout (minder dan 2 gram zout per 100 gram kaas). Verder ook magere plattekaas, verse kaas, halfvolle plattekaas, cottagecheese, volle plattekaas, magere smeerkaas, ricotta, mozzarella en zachte, verse geitenkaas.
Dat hangt ervan af, maar verse seizoensproducten bij boerenwinkels zijn vaak vergelijkbaar of zelfs goedkoper dankzij minder tussenpersonen en transport-/opslagkosten. Je kunt ook in bulk kopen om zo de prijs laag te houden en de producten zijn meestal verser, van betere kwaliteit en langer houdbaar.
Echte boerenkaas heeft vaak een minder regelmatige vorm en kleur dan fabriekskaas. De korst kan variaties vertonen en het patroon van gaatjes (ogen) in de kaas is meestal onregelmatiger. Deze natuurlijke variatie is een teken van authenticiteit.
Het belangrijkste verschil tussen boerenkaas en gewone kaas is de melk die hiervoor gebruikt wordt. Boerenkaas wordt gemaakt van verse rauwe melk. Vaak nog van dezelfde dag. De in deze 'rauwe' melk nog aanwezige bacteriën geven de boerenkaas zijn karakteristieke, krachtige smaak.
Rauwmelkse Boerenkaas
Pas als heel veel regels rondom Boerenkaas zijn gevolgd, mag de op de boerderij gemaakte kaas ook echt Boerenkaas heten. Een van de belangrijkste regels is dat Boerenkaas moet zijn gemaakt van onverwarmde, rauwe melk.
Nederlandse 'harde' kaassoorten die geen lactose bevatten: Goudse, Maaslander, Maasdammer, Edammer, Kolummer, Texelaar, Leidse kaas en Friese Nagelkaas.
Zachte, ongepasteuriseerde kazen (vaak aangeprezen als "vers"), zoals sommige feta-, geiten-, brie-, camembert- en blauwschimmelkazen, en Mexicaanse queso fresco . Zachte kazen met het label "gepasteuriseerd" zijn meestal acceptabel, vooral als ze individueel verpakt zijn en niet bij de delicatessenzaak uit een groter stuk gesneden.
Hoe herken je rauwmelkse kaas? Je herkent rauwmelkse kaas aan het etiket waarop staat “rauwmelks” of “gemaakt van rauwe melk”. Daarnaast valt rauwmelkse kaas vaak op door een vollere en uitgesproken smaak.
Vrijwel alle kazen die in de Verenigde Staten worden gemaakt, zijn standaard gepasteuriseerd , maar het kan voorkomen dat u ongepasteuriseerde kaas tegenkomt op een boerenmarkt of als u geïmporteerde kaas koopt in de supermarkt.
Fans van rauwmelkse kaas beweren vaak dat de zuiveldelicatessen een uitzonderlijk, complex smaakprofiel hebben dat niet kan worden nagebootst in gepasteuriseerde kaas .
Beroemde rauwmelkse kazen
Naast de hierboven genoemde kazen – gruyère, Parmigiano-Reggiano, Engelse cheddar en camembert – worden er nog diverse andere wereldberoemde kazen gemaakt van rauwe melk: roquefort, morbier, raclette, fontina en asiago, maar ook veel pecorino's en manchego's.