Een klont boter maakt stamppot heerlijk smeuïg, maar voegt meteen ook veel verzadigd vet toe. Voor een lichtere én gezonde stamppot kun je de boter deels of helemaal vervangen door (plantaardige) melk. Dat maakt je stamppot romig met minder calorieën, en je krijgt er ook nog eens eiwitten en calcium bij.
- Maak de stamppot extra smeuïg door een scheut warme melk en een klontje boter toe te voegen aan je puree. Wil jij een lichtere variant stamppot? Dan kun je de boter en melk vervangen door kookvocht om je stamppot extra smeuïg te maken. - Voeg eens grofgehakte noten toe aan je stamppot, voor een extra lekkere bite.
Zo zorgt boter natuurlijk voor een heerlijke geur, kleur en smaak, maar het maakt je deeg of beslag daarnaast ook kneedbaar en vormbaar. Daarnaast zorgt het ervoor dat de structuurbouwers in je recept (gluten, eiwitten, suiker) worden beschermd en niet uit kunnen drogen.
Er komt bijvoorbeeld te veel vocht uit de groenten of aardappelen of je bent uitgeschoten met het toevoegen van de melk. Wat nu? Voeg wat MAGGI aardappelpuree toe aan je stamppot. Het poeder neemt het vocht uit de stamppot op.
Vetstof: boter is koning
De beste vetstoffen voor puree zijn boter of eidooiers. Olijfolie kan ook, maar levert een minder intense smaak en een minder smeuïge textuur. Veel chefs zweren bij minstens een kwart boter in de puree voor de ultieme smaak en smeuïgheid. Voeg de vetstof pas op het einde toe.
Olijfolie en plantaardige olie
Olijfolie en plantaardige olie kunnen in veel recepten worden vervangen door boter en kunnen helpen bij het creëren van smeuïge, malse bakproducten. Koekjes en cakes gebakken met olijfolie hebben een lichte, fruitige smaak, terwijl plantaardige olie neutraal is en dus geen smaak afgeeft.
Vaak wordt de stamppot lekker op smaak gemaakt met behulp van een kuiltje jus, maar wist je dat het toevoegen van azijn ook voor een heerlijke frisse smaak zorgt? Het zuur werkt als een smaakversterker, dus de stamppot wordt niet zuur van smaak, maar juist sterker van zijn eigen smaak.
Te weinig melk zorgt voor een droge puree. Puree moet lekker smeuïg zijn. Voeg daarom voldoende melk toe: halfvol of vol, dat is allemaal prima. Je puree wordt het lekkerste als je de melk voorverwarmt: zo koelt die de aardappelen niet af én het mengt makkelijker.
Stamppot opwarmen
Zet het eten bij voorkeur een dag van tevoren in de koelkast, zodat het langzaam kan ontdooien. Je kunt stamppot opwarmen in de magnetron, maar nog lekkerder is het om de maaltijd een halfuur in een oven op 180 graden te zetten of een paar minuten op te bakken in de pan.
In Nederland hebben we onvoldoende zon om op deze manier vitamine D aan te maken. Daarom is het eten en drinken van producten met vitamine D, waaronder boter erg belangrijk. Vind je boter niet lekker of eet je om andere redenen geen boter, dan is het dus moeilijk om de juiste hoeveelheid vitaminen binnen te krijgen.
De vetten in roomboter. Roomboter wordt voornamelijk gezond of ongezond verklaard vanwege de vetten. Dit omdat roomboter in verhouding veel verzadigde vetten bevat (ongeveer 70%). Verzadigde vetten lijken verband te hebben met het verhogen van je cholesterol en hiermee het risico te vergroten op hart- en vaatziekten.
Als je boter op je hoofd hebt, is bedoeld dat je wel veel aanmerkingen op anderen hebt, maar zelf ook bepaald niet onschuldig bent. Jouzelf valt dus ook het een en ander te verwijten. Boter op je hoofd hebben is waarschijnlijk ontstaan uit het spreekwoord 'Wie boter op zijn hoofd heeft, moet niet in de zon lopen.
Vrij vastkokende aardappels: geschikt om te bakken en voor in ovenschotels. Kruimige aardappels: geschikt om te poffen, bakken, pureren en frituren. Zeer kruimige aardappels: geschikt om te pureren of voor in een soufflé.
Het te lang koken van zowel de aardappelen als de boerenkool is ook een veelgemaakte fout, die zorgt voor een papperige en smakeloze stamppot. Kook de aardappelen en boerenkool alleen tot ze zacht zijn, meestal is dit binnen 15 tot 20 minuten.
Stamp de boerenkool en aardappels fijn en voeg wat melk toe om de stamppot smeuig te maken.
Doe ze in een pan met koud water en een snuf zout en zorg dat ze net onder staan. Aardappelen moeten in koud water worden gekookt om te voorkomen dat de aardappelen uiteen vallen tijdens het koken. Als je al begint met kokend water, heb je bovendien meer kans dat de aardappels te snel aan de buitenkant gaar worden.
Wie het echt smeuïg wil zonder stukjes, gebruikt beter een passe-vite. Een mixer of blender gebruik je beter niet: dat maakt de puree te fijn en lijmerig. Voeg verder ook nog peper, zout, nootmuskaat, eierdooier, een klontje goei boter en eventueel een scheutje melk toe.
Het geheime ingrediënt
Dit simpele ingrediënt zorgt voor een extra romige, rijke smaak en maakt de kleur van de puree dieper. Het oog wil ook wat.
Meest gezonde stamppot
Bij elke stamppot staat aangegeven hoeveel kilocalorieën, koolhydraten, eiwitten, vet en vezels het bevat. Hier is uitgegaan van een gemiddelde portie voor één persoon (400 gram). Als we alle stamppotten met elkaar vergelijken is er een terechte winnaar: de zuurkool stamppot.
Kun je stamppot rauwe andijvie opwarmen? Je kunt stamppot met rauwe andijvie opwarmen, maar je moet er rekening mee houden dat de andijvie tijdens het opwarmingsproces niet rauw blijft. De smaak verandert daarom iets, maar het is niet slecht voor je gezondheid.
De ideale aardappel
Kruimige aardappelen zijn ideaal voor stamppot, omdat ze makkelijk uit elkaar vallen na het koken en mooi tot puree te stampen zijn. Goed kruimig zijn bijv. eigenheimers, bildtstar, santé, doré, irene, frieslander, lekkertanden en resonant.
"In oliën zitten onverzadigde vetten. Die zijn beter dan de verzadigde, die in boter en andere harde vetten zitten. Onverzadigde vetten bevatten namelijk goed HDL-cholesterol en verzadigde het slechtere LDL-cholesterol." Olie is het beste om in te braden en bakken.
Plantaardige olie, zoals zonnebloemolie, kokosolie of amandelolie zijn fijne vervangers voor boter. De meeste oliën hebben een neutrale smaak en doordat de olie meer vocht bevat, blijft de cake extra lang smeuïg.
Ja, maar let op, boter heeft een laag rookpunt (de temperatuur waarop het begint te branden). Geclarifieerde boter heeft een zeer hoog rookpunt, dus het is beter om voedsel in te bakken dan gewone boter.