Rauwe melk is melk die rechtstreeks van de koe, geit of schaap komt, zonder dat deze is bewerkt. Daarom wordt rauwe melk vaak ook verse melk genoemd. In tegenstelling tot melk uit de supermarkt heeft rauwe melk geen processen zoals pasteurisatie of homogenisatie ondergaan.
Bij rauwe koemelk is het gehalte melkvet ongeveer 3,5%. Door afroming wordt het vetgehalte verlaagd naar gestandaardiseerde vetgehalten, afhankelijk van het gewenste eindproduct. Zo bevat magere melk 0,5% vet, halfvolle melk 1,5% vet en volle melk 3,5% vet.
Rauwe melk kan ziekteverwekkers bevatten die niet door geur of smaak opgemerkt kunnen worden. Het drinken van rauwe melk wordt daarom afgeraden voor kwetsbare groepen. Dit maakt rauwe melk niet per definitie onveilig. Door de melk goed te koelen en snel te consumeren verklein je de kans op ziekteverwekkers.
Rauwe melk is melk die rechtstreeks uit de uier van een koe, geit, schaap, paard of een ander dier komt en niet verhit is boven 40°C. De meeste micro-organismen in verse rauwe melk zijn ongevaarlijk maar er kunnen ook pathogene bacteriën tussen zitten.
Als je rauwe melk verhit kun je het wel veilig drinken. Melk uit de supermarkt is niet rauw en kun je wel drinken. Als je twijfelt kun je bij de ingrediënten op de verpakking zien of de melk rauw of verhit (gepasteuriseerd) is. Calcium is tijdens de zwangerschap belangrijk voor de botopbouw van je baby.
Met pasteuriseren wordt melk 15 tot 30 seconden verhit tot 72 °C om bacteriën te doden. Bij rauwe melk is de kans groter dat er ziekmakende bacteriën in zitten.
Zwangeren hebben een 10 tot 18 keer hogere kans op listeriose vergeleken met de algemene populatie (incidentie 3 tot 12 per 100.000). En >100 keer verhoogd risico vergeleken met vrouwen die niet zwanger zijn in de vruchtbare leeftijd (Koopmans 2023).
Rauwe melk is melk die rechtstreeks van de koe, geit of schaap komt, zonder dat deze is bewerkt. Daarom wordt rauwe melk vaak ook verse melk genoemd. In tegenstelling tot melk uit de supermarkt heeft rauwe melk geen processen zoals pasteurisatie of homogenisatie ondergaan.
Melk zoals hij vroeger vaak gedronken werd, rechtstreeks van de koe. Rauwe melk heeft een romige, rijke smaak, je proeft er als het ware de grazige weiden in terug! Doordat rauwe melk niet gepasteuriseerd en gehomogeniseerd wordt, blijven anti-lichamen, eiwitten en (goede) bacteriën behouden.
Behandelde melk kan je herkennen aan de vermelding 'gepasteuriseerd' of 'UHT' op de verpakking. Meestal is de melk die je in de supermarkt koopt, behandeld en dus ook veilig. Melk die je op een boerderij koopt, zal waarschijnlijk niet behandeld zijn.
De melktap. Voor de ligboxenstal, aan het einde van het pad richting boerderij 'de Elshof', staat in het Melkhuisje de melktap. Daar tap je je eigen verse, rauwe melk. Dagverse, onbewerkte melk, die aan alle kwaliteitseisen voldoet.
Dit komt doordat er in rauwe melk veel bacteriën kunnen zitten, zoals campylobacter en salmonella. Boeren mogen wel rauwe melk verkopen omdat ervan uit wordt gegaan dat de kopers de melk thuis koken vóór consumptie, dat doodt de bacteriën.
Breng het water aan de kook en haal het dan van het vuur; Zet het flesje weer in het water en laat dit 30 minuten staan; Zwenk het flesje regelmatig zodat de melk overal even warm wordt; Laat daarna de melk snel afkoelen en vries het in.
Risico's van rauwe melk
Naast gezonde bacteriën, kunnen in rauwe melk ook verschillende ongezonde bacteriën voorkomen, zoals campylobacter, listeria, salmonella en E. coli. Deze bacteriën komen in de melk terecht tijdens het melken van de koe of tijdens het bewaren van de melk.
Het inkomen van melkveebedrijven is in de periode 2013-2017 uitgekomen op gemiddeld 1.085 euro per hectare. Grotere boeren weten, met 1.227 bij 200 koeien en 1.047 euro bij rond de 100 koeien, meer inkomen per hectare te genereren dan kleinere boeren (761 euro bij gemiddeld 25 en 889 bij gemiddeld 50 koeien).
Dit betekent dat A2-melk gemakkelijker door het menselijk lichaam wordt opgenomen en daarom niet de nadelige bijwerkingen van A1-melk heeft . Bovendien geloven sommige wetenschappers dat A2-melk, omdat het minder tijd nodig heeft om te verteren dan A1-melk, maag-darmontstekingen en andere maag-darmklachten kan verminderen.
Het grote verschil tussen rauwe, verse en houdbare melk is vooral de smaak. Voor de voedingswaarde maakt het niet zoveel uit. De verhoudingen mineralen, lactose, eiwit en vet veranderen niet bij pasteuriseren. Wel is het zo dat de vitamines bij houdbare melk iets afnemen, al is dat verschil echt minimaal.
Bepaalde goede bacteriën in rauwe melk worden ook wel probiotica genoemd. Het woord probiotica is afgeleid van het Latijns-Griekse woord probioticum: pro is Latijn voor 'voor', bios is Grieks voor 'leven'; 'voor leven' dus. Doordat rauwe melk probiotica bevat kan dit bijdragen aan het microbiële evenwicht in de darmen.
nieuws Rauwe melk van een koe, geit of ander dier is niet veilig om te drinken en niet gezonder dan bewerkte (gepasteuriseerde of gesteriliseerde) melk. Het is mogelijk dat er ziekmakende bacteriën in zitten. Rauwe melk moet daarom altijd gekookt worden.
De melk die je in de supermarkt koopt is altijd gepasteuriseerd of gesteriliseerd, waardoor de melk langer houdbaar is. Doordat die melk ontroomd, verhit en gehomogeniseerd is, gaat er echter ook smaak verloren. Rauwe melk smaakt vol, het bedekt je mond als het ware met een zijden laagje.
Maak je niet te veel zorgen. Door de 'verkeerde' smaak van echt bedorven melk is de kans niet heel groot dat je grote hoeveelheden naar binnen hebt gegooid. Bovendien maken de meeste bacteriën en schimmels in bedorven melk je niet meteen doodziek. Neem even contact op met je huisarts als je je zorgen maakt.
Verhit rauwe melk tot minimaal 72°C voor 15 seconden of 63°C voor 30 minuten om bacteriën zoals E. coli te doden en de melk veilig te verwerken. Gebruik starterculturen voor fermentatieprocessen, zoals bij het maken van yoghurt of kaas, om smaak te verbeteren en houdbaarheid te verlengen.
Ingeval er toch klachten zijn, dan gaat het doorgaans om een opstoot van hoge koorts (39°C tot soms 40°C), vergezeld van griepachtige symptomen zoals hoofdpijn, spierpijn, algemeen onwelzijn en maagdarmontsteking met braken en diarree.
De gevolgen van een listeria-infectie kunnen zeer ernstig zijn: bloedvergiftiging, hersenvliesontsteking en spontane abortus van de foetus zijn helaas niet uitgesloten. In sommige gevallen kan het tot acht weken na de consumptie van de gecontamineerde voeding duren voordat er herkenbare symptomen optreden.
Neem contact op met uw huisarts als u zich ziek voelt of als u zich veel zorgen maakt. U hoeft zich echter geen zorgen te maken als u per ongeluk iets heeft gegeten of gedronken waar u achteraf over twijfelt. De kans dat u door één keer iets verkeerds te eten meteen een infectie oploopt is erg klein.