In november kan je al wat zaaien voor een vroege lenteoogst. Onder glas, als je dat hebt, maar ook in de koude grond heeft het zin. Zaden van tuinkers, rucola, winterkers, raapsteel en mizuna weerstaan de kou en kiemen zodra de omstandigheden goed genoeg zijn.
Kiemgroenten zoals tuinkers, radijs, mosterd, broccoli, erwten en alfalfa kun je in november prima binnen telen. Deze kiemgroenten zijn jaarrond te kweken, zowel op de vensterbank als in de kas. Groenten zoals alfalfa, broccolikers en zonnebloem zijn populaire kiemgroenten. Je kunt ze eenvoudig zelf opkweken uit zaad.
Bloemzaden zoals lathyrus (pronkerwt), leeuwenbekje en zinnia's kun je prima in december alvast binnen zaaien. Zet ze op een lichte plek, niet te warm, zodat ze langzaam uitgroeien tot stevige jonge plantjes. Ook kruiden zoals munt, dille en dragon doen het binnenshuis goed.
Wat kunt u al zaaien in januari? U kunt bijvoorbeeld al beginnen met het binnenshuis of in een verwarmde kas zaaien van bloemkool zaden, raapstelen, radijsjes (hoewel deze ook redelijk vroeg direct naar buiten kunnen), Diverse veldsla zaden soorten en Spinazie zaden.
Winterzaaien is het planten van zaden in een pot buiten tijdens de wintermaanden . De pot blijft buiten staan totdat de zaailingen in het voorjaar opkomen. De pot beschermt de zaden tegen dieren en barre weersomstandigheden, maar blootstelling aan koudere temperaturen verbreekt de rustperiode en de zaden ontkiemen.
Rucola, bieten, broccoli, spruitjes, kool, bloemkool, sla, erwten, radijsjes, spinazie, snijbiet en nog veel meer kunnen in de herfst worden geteeld, maar het is nu de tijd om te beginnen met zaaien. Augustus is in aantocht, afhankelijk van de streek waar u woont.
De winterannuellen vormen een speciale groep binnen de plantenwereld. Ze kiemen in het najaar, komen de winter groen – meestal in rozet – door, bloeien en vormen zaad in het vroege voorjaar en sterven vervolgens af. In het daaropvolgende najaar begint deze cyclus opnieuw.
Ook in november kun je nog groenten zaaien en planten in de moestuin. Zo kun je sommige groentesoorten kweken als weeuwenteelt, zodat je in het voorjaar eerder kunt oogsten. En diverse bladgroenten (zoals spinazie en mosterd) kun je zelfs op een lichte vensterbank kweken, zodat je de hele winter kunt blijven oogsten.
Je kunt nog gerust bloemen zaaien in het najaar. Sterker nog, het najaar is een uitstekende periode om wilde bloemen te zaaien. De natuur doet dit zelf ook. Planten laten namelijk na de bloei hun zaden vallen.
Je zaait dit gewas met voorkeur in de herfst, ongeveer 6 tot 8 weken voor de eerste vorst. Kies een locatie in de zon met een goed doorlatende grond. Zaai de zaden van de winterrogge over de grond en bedek deze met een dun laagje aarde. Vergeet niet om de winterrogge wat water te geven na het zaaien.
Je plant de uitjes het best uit tussen half september en half oktober. Ben je er pas laat bij? Geen nood, dan kan je nog tot midden november uien planten in jouw moestuin. Het mag wel nog niet vriezen als je ze uitplant.
- herfst: zaai vanaf half juli tot half september voor een oogst vanaf half augustus tot eind oktober. - winter: zaai vanaf eind augustus tot eind september voor een oogst vanaf eind maart tot half april. - koudglasteelt: zaai vanaf half oktober tot eind december voor een oogst vanaf half december tot begin april.
Er is volop keus in meerjarige bloembollen, zoals de vrolijke Oosterse anemonen (Anemone blanda), frivole sneeuwroem (Chionodoxa), gezellige boshyacinten (Hyacinthoides) en rijkbloeiende buishyacinten (Puschkinia).
De beste plantperiode is het najaar, van september tot half november, maar het is ook mogelijk om in april te planten. Een koudeperiode stimuleert de groei, waardoor de oogst bij aanplant in het najaar groter is dan bij een voorjaarsaanplant.
Lavendel zaden zaait u in de meeste gevallen in late voorjaar. Bij voorkeur in de maanden maart tot en met juni. Om de lavendel mooi tot zijn recht te laten komen is het aan te raden de zaden in de volle zon en in rijke grond te zaaien.
Zaad heeft vocht en warmte nodig om te ontkiemen. Veel zaden ont kiemen in Nederland pas als ze eerst een koude periode hebben meegemaakt. Als in het voorjaar de temperatuur omhoog gaat en er voldoende vocht is, ontkiemen de zaden. De dagen worden langer waardoor er voldoende licht en tijd is om te groeien.
In welk seizoen kun je zaaien? Zaaien kan eigenlijk het hele jaar door. In de winter zal het dan voornamelijk om binnenshuis/onder glas gaan, terwijl de lente (april/mei) en de zomer de seizoenen bij uitstek zijn om juist heel veel te zaaien (in de volle grond).
Door je zaden een koude stratificatie te geven boots je de natuurlijke omstandigheden na die de zaden in de tuin zouden krijgen, zoals winterse kou en nattigheid. Door deze behandeling denkt het zaad dat de winter voorbij is en dat het tijd is om te ontkiemen zodra de dagen weer langer worden.