Waar je waarschijnlijk ook achter zult komen: er zijn een hoop bekende vissoorten helemaal niet duurzaam gevangen of gekweekt. Sliptongen, paling, heek, heilbot, griet en veel kabeljauw helaas ook.
Vis met een Biologisch of ASC-keurmerk is altijd gekweekt en is een verantwoorde keuze. Je kunt ook kijken naar de herkomst en de kweekmethode van de vis en de VISwijzer beoordeling checken. Groen is een prima keuze, geel is een goed alternatief en rode vis kun je beter vermijden.
De meeste soorten die gekweekt worden planten zich voort in gevangenschap. De mossel, de paling en de tonijn zijn hier een uitzondering op.
Maar welke vissen kan je dan nog wel met een gerust hart eten? Wel, met schelvis, heek, tong, Alaska pollak, kabeljauw, koolvis en pladijs zit je goed. En ook mosselen, garnalen, kreeft en sint-jacobsschelpen zijn een goede keuze.
Bij verhitting worden ziekteverwekkers gedood. Zwangeren, jonge kinderen, ouderen en mensen met een verminderde weerstand wordt afgeraden om rauwe vis, rauwe schaal- en schelpdieren, of kant-en-klare gerookte vis te eten. Bijvoorbeeld sushi, oesters en gerookte zalm zijn risicovolle producten om direct op te eten.
Kinderen, zwangere vrouwen en vrouwen die zwanger proberen te worden, mogen geen haai, zwaardvis of marlijn eten, omdat deze meer kwik bevatten dan andere vissoorten. Volwassenen mogen niet meer dan 1 portie haai, zwaardvis of marlijn per week eten.
Kabeljauw . Kabeljauw is een van de populairste vissoorten in het Verenigd Koninkrijk en wordt vaak gebruikt in fish-and-chips-diners. Het is een koudwatervis die over het algemeen in het wild wordt gevangen in plaats van gekweekt.
Bij gekweekte vis, zoals pangasius en tilapia, kunnen chemicaliën en antibiotica (geneesmiddelen die bacteriën bestrijden) gebruikt worden. Dit brengt een probleem met zich mee, namelijk resistente bacteriën.
Meest besmette vissoorten
Haaien, zoals de makreelhaai , bevatten zeer hoge kwikgehaltes. Een onderzoek naar vissoorten aan de kust van New Jersey wees uit dat een derde van de onderzochte vissen een kwikgehalte van meer dan 0,5 ppm had, een gehalte dat een gezondheidsrisico kan vormen voor consumenten die regelmatig deze vis eten.
Vis- en schaaldiersoorten die vaak worden gekweekt zijn onder andere: zalm, forel, zeebaars, tarbot, heilbot, zeebrasem, koningsvis, barramundi, zeebaars, garnalen en karper .
De kleur van visvlees dient vaak als visuele indicator van de herkomst. Wilde vissen vertonen over het algemeen diepere, levendigere tinten dankzij hun gevarieerde natuurlijke dieet. Kweekvissen daarentegen kunnen, met gecontroleerd voer, een lichtere of zelfs consistente kleur hebben .
Dit kan doorgaans bij de lokale hengelsportzaken. In Duitsland is het wettelijk verplicht om iedere gevangen vis te doden. Je mag deze niet weer terug zetten zoals we in Nederland gewend zijn. Dit is voor Duitsers een reden om juist naar Nederland te komen om te vissen.
De gezondste keuze is vette vis, zoals haring, makreel, (Atlantische) zalm en sardines. Deze vette vissoorten bevatten veel omega 3-vetzuren. Deze bijzondere vetten beschermen tegen een hoge bloeddruk en hart- en vaatziekten. De Gezondheidsraad adviseert dan ook om 1 keer per week (liefst vette) vis te eten.
Voelen vissen wel pijn, als ze aan de haak geslagen worden of in een net belanden? Het korte antwoord: ja, vissen voelen pijn, net zoals mensen, honden en andere dieren.
Het aller domste dier is namelijk de kakapo. Dit dier loopt zonder zorgen op zijn vijanden af. Lange tijd had de kakapo geen vijanden maar tegenwoordig zijn er hermelijnen, honden en ratten.
In de supermarkt kun je letten op topkeurmerken op het etiket, bij kweekvis let je op het ASC-keurmerk. Er is ook biologisch gekweekte vis beschikbaar, die herken je aan het Europees biologisch keurmerk.
Pangasius wordt beschouwd als een van de smerigste vissen, zo niet de meest vieze. Uit onderzoek is gebleken dat 70-80% van de pangasiusvissen besmet is met de Vibrio-bacterie, een van de belangrijkste oorzaken van schelpdiervergiftiging, die diarree, buikpijn, braken, koorts en huidaandoeningen veroorzaakt.
De blauwvintonijn is de grootste en duurste commerciële tonijnsoort. Er bestaan wereldwijd drie soorten blauwvintonijn; de Zuidelijke, de Pacifische en de Atlantische.
Tegenwoordig wordt kibbeling niet meer van wangetjes of alleen kabeljauw gemaakt, maar van verschillende soorten witvis zoals polak, heek, wijting en koolvis.
Zo is de vis onder andere terechtgekomen in het Victoriameer, het op één na grootste zoetwatermeer ter wereld, gelegen op de grens van Kenia, Tanzania en Oeganda. Hier heeft de vis zich zeer succesvol weten voort te planten en is hij uitgegroeid tot een van de belangrijkste commerciële vissoorten in de regio.
Tilapia's zitten boordevol antibiotica en worden soms genetisch gemanipuleerd om sneller te groeien. Tilapia zou kanker kunnen veroorzaken: de vis kan tot 10 keer meer kankerverwekkende stoffen bevatten dan andere vissoorten, waaronder dioxine.
Wordt kabeljauw gekweekt? Ja, kabeljauw wordt gekweekt maar het merendeel van de kabeljauw (99,97%) komt van de visserij. Dit betekent dat in feite maar 0,03% gekweekt wordt. Deze kweek vindt plaats in Noorwegen (94%) en IJsland (6%).
De gezondste soorten zijn wildgevangen, kleine visjes uit de zee, bij voorkeur met het MSC-keurmerk. Haring, sardines en ansjovis bijvoorbeeld. Vette vis is qua voedingsstoffen gezonder dan magere vis, maar bevat ook meer verontreinigingen.
Volgens de Keuringsdienst van Waarde is er eigenlijk nauwelijks verschil tussen de twee. Het enige verschil is dat de 'verse' vis al ontdooid is en klaar is om te bereiden, terwijl je de diepvriesvis zelf nog moet ontdooien.