Met peen bedoelen we over het algemeen hetzelfde, maar dit kan ook de naam zijn van een hele plant of groentesoort. Winterpenen bijvoorbeeld, die overigens het hele jaar uit eigen land verkrijgbaar zijn, of bospenen. Waspenen zijn bospeentjes, gewassen en zonder loof.
Qua smaak verschillen de wortels weinig. De witte en gele wortel zijn iets zachter van smaak en de paarse wortel is iets pittiger. Naast deze kleurige oerpenen (ja zo worden ze echt genoemd!), kun je deze soorten bij de groenteboer vinden: Bospeen: de bospeen heeft zijn naam te danken aan het bosje groene wortelloof.
De winterpeen is een grotere en dikkere variant van de waspeen. Het heeft een extra stevige structuur en is dieporanje van kleur. In Nederland worden de bos- en winterpeen geteeld op meer dan 7.000 hectare vruchtbare grond.
Het grote verschil tussen wortel en peen is dat met een peen de gehele plant of een groentesoort zoals bospeen of winterpeen, kan worden bedoeld. Een wortel is een onderdeel van de plant, het gedeelte van een plant dat onder de grond groeit.
De best smakende rassen waren Namur, Nerac en ras 55-300 van Rijk Zwaan. Van deze drie rassen staat het ras Namur al langer bekend om zijn goede smaak. De professionele smaaktest werd uitgevoerd door een expert panel van vijf getrainde proevers van PPO Glastuinbouw (tabel 5).
De voedingswaarde van wortels en penen
Qua voedingswaarde zijn er geen verschillen tussen wat we wortel of peen noemen – ze zijn allebei supervoedzaam! Ze zitten boordevol: Bètacaroteen (wordt in het lichaam omgezet naar vitamine A) Vezels voor een gezonde spijsvertering.
Waspeen is niets anders dan de bekende bospeen, alleen dan zonder loof en gewassen. Lekker makkelijk, even afspoelen en je kunt er zo mee aan de slag. Ook hiermee kun je tal van combinaties maken.
De winterpeen is een grote, vlezige wortel met een feloranje kleur. De kern is iets lichter van tint. Winterwortels kun je een paar weken bewaren. Dat maakt ze ideaal om standaard in huis te hebben.
Je kan het loof gewoon eten, dus verwerk het in een zelfgemaakte pesto of voeg het toe aan soepen of juice. Je kunt het ook altijd gebruiken als decoratie bij het serveren van bijvoorbeeld vis. Dit is ideaal om een zakcentje te besparen.
Wortels barsten van de voedingsstoffen die aan tal van gezondheidsvoordelen worden gelinkt. Als je ze regelmatig eet kan dat helpen om je immuunsysteem te ondersteunen en chronische ontstekingen te voorkomen.
Als ze gewassen en zonder loof verkocht worden, heet het waspeen.
Wortelen zijn bekend om de hoge aanwezigheid van Bètacaroteen wat in het lichaam omgezet wordt naar vitamine A. Vitamine A is belangrijk bij de ontwikkeling van haarvaten en daarmee automatisch belangrijk voor de gezondheid van alle cellen. Daarnaast is het een bouwsteen van rodopsine (lichtgevoelige pigmenten).
Wortels schillen is een makkelijke manier om van al het vuil af te komen zonder dat je ze hoeft te wassen. Daarnaast zien deze groenten er een stuk mooier uit als ze geschild zijn. De kleur oranje is feller en de wortels glanzen meer. Genoeg redenen om de schil er dus even vanaf te halen!
Wat betreft die voedingsstoffen maakt het niet veel uit welke soort je neemt. Bospeen, waspeen, winterpeen, een wortel bevat veel vezels en voedingsstoffen en weinig calorieën. Wortelen zijn ook rijk aan bètacaroteen. Bètacaroteen geeft de oranje kleur aan de wortel en wordt in het lichaam omgezet in Vitamine A.
Met peen bedoelen we over het algemeen hetzelfde, maar dit kan ook de naam zijn van een hele plant of groentesoort. Winterpenen bijvoorbeeld, die overigens het hele jaar uit eigen land verkrijgbaar zijn, of bospenen. Waspenen zijn bospeentjes, gewassen en zonder loof.
Wortels kunnen bitter smaken als ze te vroeg worden geoogst, omdat ze dan meer terpenoïden bevatten. Dit zijn stoffen die verantwoordelijk zijn voor de bittere smaak.
Boen de penen schoon en verwijder het groen. Doe de penen in een pan en schenk er zo veel water bij dat ze half onder staan. Breng op smaak met peper en eventueel zout en breng aan de kook. Leg de deksel op de pan en laat de penen in 10 min.
Onmisbaar voor de transit
Naast bètacaroteen zijn worteltjes rijk aan vezels, pectine en cellulose, drie elementen die de darmtransit in goede banen leiden. Bij een constipatieprobleem kiest u het best voor rauwe wortelen, tegen diarree eet u ze beter gekookt.
Rauwe wortelen zijn gezond, gekookte wortelen zijn nog gezonder! Gekookte wortelen bevatten namelijk meer bèta-caroteen dan rauwe wortelen. Dat is een sterk antioxidant dat zich in je darmen omzet in vitamine A.
Wij eten wortels van planten omdat ze reservevoedsel (meestal koolhydraten) voor het volgende seizoen hebben opgeslagen. Maar er zijn niet veel wortelknollen die wij eten. Meestal is er sprake van stengelknollen of wortelstokken (ook een verdikte stengel).
Wat je wel kan doen is genoeg negatief calorievoedsel aan je maaltijden toevoegen zodat er ook calorieën van andere voedingswaren op je bord verbrand worden. Een voorbeeld: wanneer je een rauwe wortel eet, zal je lichaam naast de 5 calorieën van de wortel ook calorieën van andere voedingswaren verbranden.
Allereerst het verschil tussen penen en wortelen: over het algemeen wordt met een peen de wortel met loof bedoeld en met een wortel alleen het gedeelte dat onder de grond groeit. Waar het niet dat waspeen een gewassen en van loof ontdane bospeen is.
Een pastinaak is geen witte wortel of peen. Pastinaak kent eerder grote verwantschap met peterselie dan met de oranje wortel. Het Engelse parsnip zou een verbastering van parsley en nip/napa (knol als in turnip). De pastinaak is, net als de peen, een schermbloemige, dat dan weer wel.
Hoeveel wortels moet je eten? "Als je 100 tot 250 gram gekookte wortels eet op een dag, krijg je genoeg vitamine A binnen. Van sap is dit 50 tot 100 milliliter. Van rauwe wortel is dat dit 150 tot 200 gram."
'De naam 'winterpeen' komt voort uit het feit dat deze wortel gedurende de winter goed bewaard kan worden. Ze bewaarden vroeger winterpenen in een grote en diepe kuil in de grond. Op deze manier konden ze de winterwortels goed bewaren, in een vorstvrije plek. '