De productie van vlees en zuivel belast het milieu over het algemeen meer dan plantaardige alternatieven. Er is meer energie, mest, water en landoppervlak voor nodig. Daarnaast zorgt de veehouderij voor meer uitstoot van broeikasgassen en stikstof. Deze komen bijvoorbeeld vrij uit mest.
Voor 1 kilo vlees is bijvoorbeeld gemiddeld 5 kilo plantaardig materiaal (veevoer) nodig (Milieu Centraal, 2021b). Vleesproductie zorgt verder voor veel meer uitstoot van broeikasgassen en voor verzuring van de bodem en de lucht. Dat geldt ook voor de productie van zuivel.
De productie van vlees veroorzaakt over het algemeen veel meer milieuschade dan die van plantaardig eiwitrijk eten. Zo is voor de productie van vlees vaak veel meer land nodig dan voor de productie van plantaardige eiwitrijke producten.
Plantaardig dieet halveert uitstoot
Dit komt omdat plantaardige producten samen gaan met 10 tot 50 maal minder uitstoot van broeikasgassen. De uitstoot voor slachtvlees, eieren en zuivel zijn juist heel hoog. Uit verschillende studies blijkt dat een plantaardig dieet tot 60% minder broeikasgas uitstoot.
De cijfers tonen dat zowel vliegen als vlees eten een grote impact hebben, maar dat de uitstoot van veel vlees eten groter is dan die van een paar keer per jaar vliegen.
Maar de productie van vlees is slecht voor het milieu. Koeien, varkens en kippen produceren veel CO2, een broeikasgas. En het produceren van vlees kost heel veel water en energie.
Hoewel de wereldwijde vleesindustrie miljarden mensen van voedsel en middelen van bestaan voorziet, toont onderzoek aan dat deze ook aanzienlijke gevolgen heeft voor de planeet. Van broeikasgasemissies en ontbossing tot watergebruik en -vervuiling: vleesproductie speelt een belangrijke rol in de klimaatverandering .
Plantaardig vlees is aanzienlijk efficiënter en stoot minder lucht- en watervervuiling uit . Gemiddeld verbruikt plantaardig vlees 79% minder land, 95% minder water en vermindert het de watervervuiling met 93% in vergelijking met dierlijk vlees.
Rund- en lamsvlees zijn het meest vervuilend, daarna volgt varkensvlees. Kip is het minst vervuilend. Kies ook eens voor gerechten zonder vlees of gebruik een plantaardige vleesvervanger. Verspil zo min mogelijk eten.
Albert Einstein zei: " De mens is niet geboren om een carnivoor te zijn ." Albert Einstein zei: "Niets zal de menselijke gezondheid zo ten goede komen en de overlevingskansen van het leven op aarde zo vergroten als de evolutie naar een vegetarisch dieet."
Voor je gezondheid hoef je niet per se vlees te eten. Er zitten nuttige voedingsstoffen in vlees, zoals eiwit, ijzer en vitamine B1 en B12.
Omdat sommige plantaardige vlees- en namaakvleesproducten worden gemaakt om dierlijk vlees na te bootsen, kunnen ze meer bewerking ondergaan. Dit leidt tot een hoog gehalte aan verzadigd vet, natrium en toegevoegde suikers .
Veruit de meeste energie die we in Nederland verbruiken (zo'n 80 procent) komt van fossiele brandstoffen: aardolie, aardgas en kolen. Deze fossiele brandstoffen zorgen voor de uitstoot van broeikasgassen, en bovendien veroorzaken ze de nodige vervuiling.
Viktoras Kulionas, vermogensbeheerder en senior milieu-econoom bij Pictet Asset Management. De productie van 50 gram eiwit in de vorm van rundvlees produceert ongeveer dezelfde hoeveelheid koolstofdioxide – zo'n 19 kilogram – als 617.000 Gemini AI-query's.
Over het algemeen scoren vleesvervangers beter dan vlees op broeikasgasuitstoot, watergebruik en landgebruik. Maar ook binnen de groep vleesvervangers zijn er verschillen. Zo hebben vleesvervangers met dierlijke producten zoals kaas een hogere milieubelasting dan producten die volledig plantaardig zijn [13].
" Iedereen die beweert dat we mensen zullen vertellen dat ze moeten stoppen met het eten van vlees, of dat ze geen mooi huis meer willen, en dat we gewoon de menselijke verlangens zullen veranderen, vind ik te moeilijk ", zei hij donderdag. "Je kunt daar wel iets over zeggen. Maar ik denk niet dat het realistisch is dat dat een absoluut centrale rol speelt."
Milieugevolgen vleesproductie
Er is meer energie, mest, water en landoppervlak voor nodig. Daarnaast zorgt de veehouderij voor meer uitstoot van broeikasgassen en stikstof. Deze komen bijvoorbeeld vrij uit mest. Ook stoten herkauwers zoals koeien en schapen veel methaan (een heel sterk broeikasgas) uit.
Pluimvee. Rauw en onvoldoende verhit gevogelte zoals kip, eend en kalkoen loopt een hoog risico op voedselvergiftiging. Dit komt voornamelijk door twee soorten bacteriën, Campylobacter en Salmonella, die veel voorkomen in de darmen en veren van deze vogels.
Onderzoek van de Oxford University laat zien dat wanneer iedereen vegetarisch zou eten, de wereldwijde uitstoot van broeikasgassen met 63% zou dalen. Daarnaast zou de vraag naar land drastisch afnemen, omdat er veel minder landbouwgrond nodig is voor de productie van plantaardige voeding dan voor vleesproductie.
Ze legde uit: "Ik ben heel lang veganist geweest en ik heb vis en omega's in mijn leven moeten introduceren omdat mijn hersenen niet goed functioneerden. Nu ben ik zoveel scherper."
Met een plantaardig dieet bespaar je zo'n 850 kilo CO2 per jaar, dat staat gelijk aan 3.825 km autorijden. Daarnaast is voor de productie van plantaardige voeding veel minder water nodig dan voor de productie van dierlijke producten zoals vlees.
Vanuit waterperspectief is het, met simpele wiskunde, veel efficiënter en kosteneffectiever om plantaardig voedsel te eten dan dierlijk voedsel. Vanuit het perspectief van de uitstoot van broeikasgassen is het zonder twijfel aanzienlijk beter voor het milieu om plantaardig voedsel te eten.
Vleeswaren, zoals worst, ham of paté, en bewerkt vlees zoals hamburger, worst en gemarineerd vlees vallen in de categorie bewerkt vlees. Door de bewerking kunnen kankerverwekkende stoffen (carcinogenen) ontstaan. Deze stoffen kunnen cellen beschadigen in ons lichaam, wat tot kanker kan leiden.
Grasgevoerd, scharrelvlees en biologisch vlees worden over het algemeen als duurzamer beschouwd dan vlees van conventioneel gehouden dieren . Deze dieren worden doorgaans onder betere omstandigheden grootgebracht en hun dieet sluit beter aan bij hun natuurlijke voedingspatroon.
Vlees en verzadigd vet
Sommige vleessoorten bevatten veel verzadigd vet, wat het cholesterolgehalte in het bloed kan verhogen als je er te veel van eet. Een hoog cholesterolgehalte verhoogt je risico op coronaire hartziekten. Gezondere keuzes kunnen je helpen om vlees te eten als onderdeel van een evenwichtig dieet.