Boter kun je niet 1 op 1 vervangen door olie, omdat boter meer water bevat dan olie. Het werkt met de volgende rekensom: (x) gram boter x 0,82 = (y).
Plantaardige olie
Je kunt aannemen dat je ongeveer ¾ deel van de boter moet vervangen voor olie. Het fijne aan plantaardige olie is dat het veel meer vitaminen en omega-vetzuren bevat die onder andere ook goed zijn voor je hart.
Om boter in olie om te zetten, kun je het beste een verhouding van 3:4 gebruiken – dit betekent dat één gelijk deel olie gelijk staat aan ¾ boter . Bijvoorbeeld: als een recept 2/3 kopje boter vereist, gebruik dan 1/2 kopje olie. Dit geldt echter alleen als je plantaardige olie, koolzaadolie of olijfolie gebruikt.
Boter vervangen door olie
Een goede vuistregel is om ongeveer driekwart van de boter in een recept te vervangen door olijf-, koolzaad- of plantaardige olie. ( Als het recept om 1 kopje boter vraagt, gebruik dan driekwart kopje olie .) Voor kokosolie kunt u een verhouding van 1:1 aanhouden.
Hoeveelheid: 100 ml olie voor 100 g boter
Boter laat zich door veel plantaardige olies vervangen.
Om bijvoorbeeld 100 gram boter te vervangen, is ongeveer 80 ml olie nodig.
Als vuistregel geldt dat je driekwart van de boter in een recept vervangt door olijfolie . Met andere woorden: als een bakrecept bijvoorbeeld een pakje boter (8 eetlepels) vereist, gebruik dan 6 eetlepels olijfolie.
Door de vloeibare aard van olie in koekjes ontstaat doorgaans een stevigere textuur . Omdat olie 100% vet is, reageert het bovendien niet met bloem zoals boter (boter bevat water). Daardoor worden je koekjes minder luchtig. Als je van platte koekjes houdt, is olie een uitstekende optie.
Margarine
Het kan een geschikte vervanger zijn voor boter, met name voor gebakken producten, omdat het door het hoge watergehalte een zachtere textuur kan creëren. Je kunt boter 1:1 vervangen door margarine.
Om boter te vervangen door olie bij het bakken, smelt je de boter, meet je de hoeveelheid af, laat je hem afkoelen en voeg je hem toe zoals je dat met olie zou doen. Vergeleken met olie zorgt boter voor een cake met een stevigere, cakeachtige textuur .
Volgens hoogleraar Levensmiddelentechnologie Tiny van Boekel (Wageningen University & Research) kun je het best met olie bakken en braden. "In oliën zitten onverzadigde vetten. Die zijn beter dan de verzadigde, die in boter en andere harde vetten zitten.
Bijvoorbeeld: 1/2 kopje plantaardige olie kan worden vervangen door 2 eetlepels amandelpasta, 2 dadels en zoveel appelmoes als nodig is om de 1/2 kopje aan te vullen . De dadels moeten wel gemixt worden, maar zo doe je dat: in de meeste recepten voeg je de olie toe aan de natte ingrediënten zoals melk, vanille, enz.
Gebruik je boter in harde vorm, zoals bijvoorbeeld in scones en koekjes, dan kun je de boter vervangen door koude kokosboter of plantaardige margarine. Gebruik je de boter vloeibaar, zoals in een cake, dan kun je het vervangen door olie. Zonnebloemolie is erg geschikt, omdat dit weinig bijsmaak bevat.
Een cake of taart kun je ook met olie maken, in plaats van met boter. Dit zorgt er namelijk voor dat je cake zachter wordt én het is langer houdbaar. Waar je roomboter snel terug proeft in het eindresultaat, zul je dat met olie niet doen.
In tegenstelling tot boter, dat rijkdom en dichtheid toevoegt, zorgt olijfolie voor een lichte, fruitige essentie . Deze essentie versterkt de natuurlijke smaak van een gerecht zonder deze te overheersen. Dit is een van de kernprincipes van de authentieke Italiaanse keuken, waarbij verse, eenvoudige ingrediënten tot hun recht komen.
Bak de champignons met selderij en uien in 1 eetlepel olijfolie (in plaats van de boter die in het recept op de verpakking staat). Voeg de vulling en bouillon toe. Voeg, zodra het vocht is opgenomen, de pecannoten, bieslook en het ei toe en schep alles goed om. Doe het mengsel in een ingevette ovenschaal van 20x20 cm en bak 30 minuten op 200 °C.
Koken. 1 kopje vast bakvet kan worden vervangen door 3/4 kopje plantaardige olie (of andere bakolie, maar alleen als het recept om gesmolten bakvet vraagt of als u gaat bakken. Anders moet u het mogelijk vervangen door een gelijke hoeveelheid, bijvoorbeeld 1 kopje boter, reuzel of margarine).
Plantaardige olie is een fijne vervanger voor boter. Het heeft een neutrale smaak en zorgt voor een cake die lang zacht en smeuïg blijft. Langer zelfs, dan een cake die wordt gebakken met boter.
Hoeveelheden omzetten:
Algemene regel: vervang 1 eetlepel boter door ongeveer ¾ eetlepel olie. Voorbeeld: als het recept 2 eetlepels boter vereist, gebruik dan 1½ eetlepels olie.
Naast olijfolie zijn er ook nog vele andere soorten olie om te gebruiken tijdens het bakken: Zonnebloemolie, arachideolie (gemaakt van pinda's), koolzaadolie en rijstolie zijn allemaal oliesoorten die geraffineerd zijn en een neutrale smaak hebben. Je kunt ze op hoge temperatuur verhitten.
Gebruik als indicatie 3 eenheden olijfolie in plaats van 4 eenheden boter of margarine.
Olijfolie heeft ook een betere smaak dan boter, omdat het een rijke en fruitige smaak heeft, die verschillende gerechten kan verrijken. Olijfolie is bovendien duurzamer dan boter, omdat het minder land, water, energie en broeikasgassen verbruikt en minder chemicaliën gebruikt.
Als je bijvoorbeeld knapperige groenten wilt bereiden met weinig tot geen vet, kun je een airfryer of heteluchtfriteuse gebruiken, een pan met antiaanbaklaag of gewoon ervoor kiezen om de groenten te bakken met een beetje water in plaats van vet of olie.