Lactose is rechtstreeks gelinkt aan lactase, een enzym dat ervoor zorgt dat lactose goed wordt verteerd. Wanneer er te weinig lactase aanwezig is, wordt lactose niet genoeg afgebroken. Het blijft dan in de darmen, waar het de darmtransit versnelt. De klachten ontstaan meestal één tot twee uur na een maaltijd.
De klachten ontstaan meestal binnen een paar uur na het eten of drinken van producten met lactose. Sommige mensen kunnen een klein beetje lactose verdragen. Anderen krijgen al klachten van bijvoorbeeld een kleine hoeveelheid melk.
Als de lactose uit de voeding niet of onvoldoende verteerd wordt, komt de lactose onveranderd in de dikke darm terecht en trekt daar vocht aan. De ontlasting kan daardoor dunner worden en (ernstige) diarree veroorzaken. Daarnaast kan de lactose in de dikke darm worden afgebroken door darmbacteriën (darmflora).
Bij lactose intolerantie kan erfelijkheid een rol spelen. Maar het kan ook andere oorzaken hebben, zoals een beschadiging van de darmen. Die kan ontstaan door bijvoorbeeld een infectie van de darm, coeliakie, de ziekte van Crohn. Aangeboren lactase deficiëntie is autosomaal recessief erfelijk.
Lactose intolerantie op latere leeftijd komt ook vaak voor. Dit komt omdat de lactaseproductie naarmate we ouder worden afneemt. Symptomen zijn onder andere buikpijn, misselijkheid, een opgeblazen gevoel, vermoeidheid en diarree.
We eten het verwerkt tot yoghurt, kaas, room of boter in vrijwel elke maaltijd. Vooral Europeanen zijn grootgebruikers. Nieuw onderzoek naar archeologische vondsten wijst uit dat dit echter pas een vrij recente ontwikkeling is. Nog maar 3000 jaar geleden waren Europeanen lactose-intolerant.
Klachten als je niet tegen melk kunt, zijn buikpijn, diarree en winden laten. Je hebt te weinig van het eiwit dat melk verteert. Als je veel melk drinkt, kan niet alle melk verteerd worden. Drink daarom niet te veel melk op een dag.
Na 24 uur is het grootste deel van de lactose omgezet. Er blijft wel een kleine hoeveelheid lactose aanwezig (5-30% van de oorspronkelijke hoeveelheid). Het enzympreparaat is alleen te gebruiken in gewone melk, dus niet in babyvoeding, kant-en-klare pap of zure melkproducten als yoghurt of karnemelk.
Hulp van een diëtist
Gemiddeld kunnen mensen met een lactose-intolerantie 10 tot 15 gram lactose gebruiken zonder klachten te krijgen. Dit is ongeveer een grote mok melk.
Hoe doen we de lactose tolerantie test? Om na te gaan of jij inderdaad een lactose-intolerantie hebt, doen we een waterstofademtest. Als jouw lichaam lactose niet goed verteert, adem je meer waterstof uit. Daarom meten we tijdens de test de hoeveelheid waterstof in je adem.
Lactosemalabsorptie kan leiden tot symptomen van lactose-intolerantie: buikpijn, opgezette buik, flatulentie, diarree. Of lactosemalabsorptie inderdaad met klachten gepaard gaat, hangt af van het voedingspatroon en de mate waarin de colonflora is geadapteerd aan het toegenomen lactoseaanbod.
Krijg je buikpijn als je yoghurt hebt gegeten? Of word je misselijk na een glas melk? Dan ben je misschien lactose-intolerant. Daar kan je helaas niets aan doen.
– kan primaire lactose intolerantie tegenwoordig met een eenvoudige DNA-test in bloed worden aangetoond. De oude waterstofademtest geeft in 10-20% van de patiënten een vals negatieve uitslag zodat deze test geen plaats meer heeft in de diagnostiek van primaire lactose intolerantie.
Opgeblazen gevoel en braken ontstaan meestal een half uur na inname van lactose. Buikkrampen, flatulentie en diarree treden na een tot twee uur op.
Een lactosevrij proefdieet duurt 3 weken. In die periode mag u of uw kind geen producten met lactose gebruiken. Daarna neemt u in één keer een flinke hoeveelheid lactose, bijvoorbeeld een glas melk of een schaaltje yoghurt. Komen de klachten terug, dan is duidelijk dat u of uw kind een lactose-intolerantie heeft.
Dat hangt af van je doel. Kwark bevat meer eiwitten en is ideaal voor spierherstel en verzadiging, terwijl yoghurt probiotica bevat die goed zijn voor je darmen en vaak minder calorieën heeft. De gezondste keuze tussen kwark en yoghurt is dus persoonlijk; beide zijn gezond, mits je kiest voor ongezoete varianten.
Bijvoorbeeld bij een (chronische) darmontsteking, een darminfectie, na een darmoperatie of na bestraling van de darm. De darmwand is in dat geval niet meer in staat om voldoende lactase aan te maken. Deze vorm van lactose-intolerantie wordt 'secundaire lactose-intolerantie' genoemd en kan tijdelijk van aard zijn.
Als ons lichaam lactose wil opnemen, moet het eerst worden gesplitst. Dat gebeurt in de dunne darm door het enzym lactase. Bij u is er geen of te weinig lactase. Daardoor wordt de lactose niet of niet helemaal verteerd.
Wat is Gasophoping in maagdarmkanaal? Door het inslikken van lucht, door verkeerde eetgewoontes (zoals te veel of te snel eten) of door spanningen, kan zich lucht of gas ophopen in het maagdarmkanaal. Vaak spelen verschillende oorzaken tegelijk een rol. Ook alcohol en roken kunnen soms gasophoping geven.
Genetische aanpassingen
Dit wordt lactase-persistentie genoemd. Dit is waarschijnlijk een aanpassing van ons lichaam om overleving mogelijk te maken in een tijd waarin voedsel schaars was en zuivel een goede bron van calorieën en voedingsstoffen bood.
Er zit zelfs maar 0,1 gram lactose in 100 gram boter. Het is onwaarschijnlijk dat zo'n laag gehalte problemen veroorzaakt, zelfs als je een intolerantie hebt. Boter gemaakt van gefermenteerde melkproducten en geklaarde boterproducten, zoals ghee, bevatten zelfs nog minder lactose dan gewone boter.