De peulen zelf kun je niet eten, maar de boontjes erin wel. Ze zijn (gekookt in water met een beetje zout) fris en knapperig en heerlijk als snack of in een (Japanse) maaltijd samen met andere groenten.
Hoe eet je de bonen? Edamame bonen zijn onrijpe sojabonen in een peul van de sojaplant. In de peul zitten losse bonen en die kan je opeten. Je eet de bonen zonder schil op en vaak wordt er zout overheen gestrooid.
Hele sojabonen
Voeg een handvol toe aan je salade, soep of stoofpot, of verwerk ze in een keukenmachine met knoflook, citroen, komijn en olijfolie voor een "niet-traditionele" hummus . Geroosterde sojabonen lijken op pinda's, maar bevatten minder vet en meer eiwitten. Je kunt ook sojaboter gebruiken om op je toast te smeren.
Van rauwe of onvoldoende verhitte peulvruchten kun je last krijgen van je darmen. De verschijnselen van een lectinevergiftiging zijn buikpijn, misselijkheid, koorts en lichte diarree. Deze klachten komen vaak binnen 3 uur.
Voor menselijke consumptie moeten sojabonen worden gekookt met "natte" hitte om de trypsine-remmers (serineproteaseremmers) te vernietigen. Rauwe sojabonen, inclusief de onrijpe groene vorm, zijn giftig voor alle monogastrische dieren.
Breng een pan water met een eetlepel zout aan de kook. Wanneer het water kookt, gooi je de 2 kopjes sojabonen erin en kook deze gedurende 5 minuten. Je zal zien dat de peulen opengaan nu kan men ze afgieten. Leg ze op een bord, klein beetje zout overheen en je hebt heerlijke sojabonen die elk gerecht opfleuren.
Bij sommige mensen kunnen sojaproducten een opgeblazen gevoel of darmklachten veroorzaken. Vaak ligt een onderliggend darmprobleem of een onevenwichtige darmflora aan de basis. Ongeveer driekwart van de soja wereldwijd wordt geproduceerd als veevoer.
Wanneer je de sojabonen niet goed verhit, kun je het gifstof lectine binnen krijgen, wat in rauwe bonen zit. Krijg je hier te veel van binnen, dan word je misselijk en kunnen er klachten optreden als buikpijn, koorts en diarree. Uiteindelijk kan het zelfs je darmen en nieren beschadigen.
Hoeveel soja mag ik eten? Volgens het Voedingscentrum passen sojaproducten zoals tofu, tempé en sojadrink in een gezond voedingspatroon. Het advies is om maximaal 2-3 porties sojaproducten per dag te eten of drinken.
De schil is niet te eten, je eet dus alleen de boontjes eruit. Dit kun je gemakkelijk doen door je tanden om de peul te klemmen en de boontjes eruit te 'ritsen'. Waarom zijn ze gezond? Sojabonen bevatten net als alle peulvruchten veel eiwit.
De peulvrucht soja is rijk aan tal van componenten die ons kunnen beschermen tegen hart- en vaatziekten. Hij bevat onverzadigde vetten en zit boordevol pectine, een soort voedingsvezel die de slechte cholesterol (LDL) verlaagt. Soja is ook rijk aan plantaardige eiwitten die de cardiovasculaire gezondheid verbeteren.
Gekookte sojabonen hebben we verwerkt in de saus voor tortillas, mihoen, nasi en bami (en dat in combinatie met minder vlees) Gekookte sojabonen verwerkt door de salade. We hebben onze eigen tofu gemaakt, voor door de nasi. Verse sojamelk hebben we gemaakt voor de muesli.
Sojabonen behoren tot de 'nieuwerwetse groenten', al begint ze in Nederland ondertussen aardig ingeburgerd te raken, zowel in de winkel als in het zelf telen ervan. En we eten natuurlijk al heel lang sojabonen, denk aan sojaolie, sojasaus, tofoe/tahoe/tempeh en sojamelk.
Wel bevatten edamame aanzienlijk meer vitamine K en foliumzuur dan rijpe sojabonen. Daarnaast zijn edamame veel makkelijker in gebruik dan 'gewone' sojabonen. Die moeten eerst nog verwerkt worden tot tofu, tempeh of andere producten en zijn niet echt smakelijk om gekookt te eten. Dit kan juist wel met edamame.
Je kunt ze gewoon opwarmen in de pan, bij de rest van je gerecht. Of je doet ze in een schaaltje in de magnetron. Na ongeveer 1 minuut op 750W zijn ze dan al klaar!
Meng de sojabonen met de olie, uienpoeder, knoflookpoeder, chilivlokken, sesamzaad en een snufje zout. Verdeel over een met bakpapier beklede bakplaat en rooster ca. 25 min.
Soja wordt gebruikt om verschillende andere voeding te maken. Maar je kunt ze ook heel eten in de vorm van bijvoorbeeld edamame. Ook de hele sojaboon kun je eten mits je het eerst kookt. Ze zijn namelijk giftig als ze rauw zijn.
Volgens de aanbevelingen van het NCCIH en de American Association of Family Physicians zouden mannen en vrouwen soja met mate moeten eten. Dit betekent dat volwassen mannen en vrouwen hun sojaconsumptie moeten beperken tot 25 gram per dag . Dit betekent dat je één tot twee porties sojaproducten per dag kunt eten, zoals een kop sojamelk of 115 gram tofu.
De soja die we in Nederland gebruiken, komt vooral uit Zuid-Amerika. Daar zorgt de teelt voor allerlei problemen: er wordt bos voor gekapt, de bodem raakt uitgeput en het water wordt vervuild door bestrijdingsmiddelen en kunstmest. De meeste soja wordt verwerkt in veevoer.
Soja geeft gezondheidsvoordelen zoals een verbetering van je darmflora en het verlagen van het 'slechte' LDL cholesterol. Het lijkt erop dat de inname van soja een beschermend effect heeft op borstkanker, prostaatkanker, longkanker, darm- en maagkanker.
Soja en isoflavonen. Soja bevat isoflavonen, stoffen die erg lijken op het hormoon oestrogeen dat het lichaam zelf maakt. Isoflavonen worden ook wel plantaardige oestrogenen of fyto-oestrogenen genoemd. Deze fyto-oestrogenen kunnen invloed hebben op vormen van kanker die gevoelig zijn voor hormonen, zoals borstkanker.
Edamame eet je als snack zo uit het vuistje. Zorg dat de edamame gekookt of gestoomd zijn, daarna kun je ze besprenkelen met wat zout of andere smaakmakers zoals sojasaus of chili flakes. De boontjes eet je rechtstreeks uit de peul. Je bijt zachtjes tussen 2 boontjes in waardoor deze vervolgens uit de peul knapt.
Sommigen maken zich echter zorgen over de mogelijke nadelen van soja, waaronder het ggo-gehalte, mogelijke oestrogeenachtige effecten en de langetermijninvloed op groei, spijsvertering, seksuele rijping, schildkliergezondheid en het risico op borstkanker . Momenteel worden deze zorgen slechts in beperkte mate ondersteund door gedegen wetenschappelijk onderzoek. Er is echter meer onderzoek nodig.
Soja bevat fyto-oestrogenen of “plantaardige-oestrogenen”. Dat klinkt als iets slechts, maar doordat fyto-oestrogenen de concurrentie aan gaan met oestradiol, kunnen ze juist een heilzame anti-oestrogeen werking hebben (28) voor vrouwen in de vruchtbare leeftijd.
Een soja-allergie zorgt ervoor dat je immuunsysteem overreageert op soja-eiwitten . Symptomen zijn onder andere maagklachten, hoesten en jeuk. Een ernstige soja-allergie kan anafylaxie veroorzaken. Een allergoloog kan een soja-allergie diagnosticeren door middel van tests.