Veel ziekten en aandoeningen veroorzaken vermoeidheidsklachten. Denk aan spierziekten, kanker, infectieziekten zoals Covid-19 of Q-koorts. Er kan zowel sprake zijn van fysieke vermoeidheid, omdat het lichaam harder moet werken vanwege de ziekte, als van mentale vermoeidheid door emoties of psychologische veranderingen.
Er kunnen verschillende oorzaken zijn voor chronische vermoeidheid. De vermoeidheid kan het gevolg zijn van een chronische ziekte, ontstaan na de behandeling van kanker of het gevolg zijn van psychische klachten. Soms is de oorzaak onduidelijk.. Echter is het niet altijd duidelijk waardoor het altijd moe zijn ontstaat.
Extreme vermoeidheid kan veroorzaakt worden door stress, slaapgebrek, een ongezonde levensstijl of door een ziekte of aandoening. Als je je lange tijd moe voelt zonder dat er een duidelijke reden is, kan het chronisch vermoeidheidssyndroom zijn.
Onder andere de volgende tekorten kunnen vermoeidheid geven: Vitamine D tekort. Foliumzuur tekort (vitamine B11) Vitamine B12 tekort.
Door te weinig vitamine B12 kun je klachten hebben, zoals minder gevoel in vingers en tenen. Als je deze klachten of bloedarmoede hebt, kan de huisarts bloedonderzoek doen. Te weinig vitamine B12 komt meestal door een ziekte van de maag of darmen.
Welk orgaan maakt je moe? Er is niet één specifiek orgaan dat je moe maakt, maar meerdere organen dragen hieraan bij, zoals je hersenen, bijnieren en schildklier. De hersenen raken overbelast bij stress en prikkels, de bijnieren maken stresshormonen aan en de schildklier regelt je stofwisseling en energie.
Je voelt je moe en overspannen, prikkelbaar en lastig, hebt last van tientallen kleine klachten zoals hartkloppingen, rugpijn, vermoeidheid, slapeloosheid, lusteloosheid, piekeren, doordrammen of hoofdpijn. Soms word je zelfs onaangenaam naar anderen toe of bitsig of agressief.
Als je moe bent, heb je weinig energie. Het lukt niet meer goed om te doen wat je zou willen of moeten doen. Je voelt zich niet zo fit als normaal. Bewegen en denken gaan bijvoorbeeld moeilijker.
Bij fysieke oorzaken kun je denken aan te weinig slaap, een ongezond voedingspatroon, of misschien een gezondheidsprobleem. Mentale en emotionele problemen als onrust thuis, moeite op werk, veel piekeren of sub-assertiviteit kunnen ook erg veel energie kosten die jou op termijn lusteloos maken.
Zo herken je ongewone vermoeidheid: je voelt je vaak uitgeput. je voelt je snel moe na het het uitvoeren van dagelijkse activiteiten, zoals douchen, koken of schoonmaken. je bent misschien al moe als je opstaat en nog niets hebt gedaan.
Als u genoeg slaapuren gehad hebt maar toch vermoeid bent heeft u kwalitatief gezien geen optimale nachtrust gehad. U heeft waarschijnlijk te veel uren doorgebracht in fase 2, de licht slaap, en te weinig diepe slaap en REM-slaap gehad.
Je kan door verschillende oorzaken oververmoeid raken. Bijvoorbeeld door een slaaptekort, slechte voeding, te weinig lichaamsbeweging en stress. Maar ook bepaalde karaktereigenschappen kunnen een rol spelen, zoals perfectionisme, subassertiviteit of veel piekeren.
De ziekte wordt ook wel chronisch vermoeidheidssyndroom of myalgische encefalomyelitis genoemd. De Gezondheidsraad gebruikt de naam ME/CVS. Het is nog onduidelijk of het om één ziekte of om meerdere verschillende ziektes gaat. Artsen, wetenschappers en patiënten erkennen dat de ziekte ernstig en langdurig is.
Invaliderende vermoeidheid die verergert door activiteit, niet veroorzaakt wordt door overmatige cognitieve, fysieke, emotionele of sociale inspanning, en niet significant verlicht wordt door rust. Niet verfrissende slaap of slaapstoornissen.
Hoe merk je dat er iets mis is met je lichaam? Je hebt langdurige klachten zonder duidelijke oorzaak, zoals vermoeidheid, duizeligheid of pijn. Medisch onderzoek geeft geen uitkomst. Je voelt dat er iets niet klopt, maar je kan het niet goed uitleggen.
Overspannen zijn is een voorstadium van burn-out (totaal opgebrand zijn) en kan zelfs leiden tot depressie. Het is daarom zaak om overspannenheid snel grondig aan te pakken om erger te voorkomen.
Vermoeidheid kan verschillende oorzaken hebben. Bij ziektes als post-COVID, ME/CVS, Q-koorts en Lyme spelen vermoeidheidsklachten een belangrijke rol, maar ook bij andere ziektes en aandoeningen komt vermoeidheid voor. ZonMw laat onderzoek doen naar de oorzaken en behandeling van vermoeidheidsklachten.
Je krijgt te weinig magnesium of te weinig ijzer binnen
Het mineraal magnesium en het sporenelement ijzer helpen om vermoeidheid en moeheid te verminderen. Een tekort aan magnesium kan leiden tot een uitgeput gevoel. Een ijzertekort kan bloedarmoede tot gevolg hebben. Het is daarom belangrijk om gevarieerd te eten.
Onverklaarde vermoeidheid
Als vermoeidheid langer dan een maand aanhoudt en er geen aanvaardbare reden voor gevonden wordt of bij personen boven 65 jaar, dan gebeurt een bloedonderzoek met bepaling van het hemoglobine, de nuchtere bloedsuiker, de bloedbezinking (sedimentatie) en de schildklierfunctie.
Vitamine B12 is alleen van nature aanwezig in dierlijke voeding zoals vlees en vis. Wanneer je dus banaan of zeewier eet om aan jouw B12 behoefte te voldoen, loop je het risico op een deficiëntie.
Een zwarte (of grauwe) tong kan voorkomen vanuit een gele tong waar niets aan wordt gedaan. Is je tong felrood van kleur? Dan kan het zijn dat je vitamine B- tekort hebt of bloedarmoede. De structuur van je tong moet licht bobbelig aanvoelen.
De vitamine B12 tekort test wordt geleverd in een brievenbuspakket. Deze test kan zelf thuis middels een vingerprik worden afgenomen. Het onderzoek wordt uitgevoerd in een ISO 15189 gecertificeerd Europees laboratorium waar een biochemicus en arts het onderzoek valideren.