E-nummer E203 – Calciumsorbaat

49 keer gelezen Leestijd 4 min.

Calciumsorbaat, ook bekend als E-nummer E203, is een veelgebruikt conserveermiddel in de voedingsmiddelenindustrie. Het is de calciumsalz van sorbinezuur, een natuurlijk voorkomend vetzuur dat oorspronkelijk werd geïsoleerd uit de bessen van de lijsterbes. Door zijn antimicrobiële eigenschappen helpt calciumsorbaat bij het verlengen van de houdbaarheid van diverse producten door de groei van schimmels, gisten en sommige bacteriën te remmen. Dit maakt het een onmisbare toevoeging in veel voedingsmiddelen, met name in producten die een langere houdbaarheid vereisen zonder dat ze gekoeld hoeven te worden.

Wat is calciumsorbaat?

Calciumsorbaat is een conserveermiddel dat behoort tot de sorbaatzouten, waarvan sorbinezuur de belangrijkste component is. Het wordt vaak gebruikt in voedingsmiddelen zoals kaas, brood, gedroogd fruit, wijn en margarine. Door de werking van calciumsorbaat worden ongewenste micro-organismen zoals schimmels en gisten geremd, waardoor de voedselveiligheid wordt verhoogd en de houdbaarheid van producten wordt verlengd.

Calciumsorbaat is wit tot lichtgeel van kleur en heeft een milde geur. Het is oplosbaar in water, wat het gemakkelijk maakt om het gelijkmatig door voedingsmiddelen te verdelen. In de EU en vele andere delen van de wereld is het gebruik van calciumsorbaat als conserveermiddel toegestaan en gereguleerd onder het E-nummer E203.

Toepassingen van calciumsorbaat in voedingsmiddelen

Zuivelproducten

Een van de meest voorkomende toepassingen van calciumsorbaat is in zuivelproducten, vooral in kazen. Het helpt bij het voorkomen van schimmelgroei op het oppervlak van kazen, wat cruciaal is voor het behoud van de kwaliteit en veiligheid van het product tijdens opslag en transport. Door calciumsorbaat aan het pekelbad toe te voegen waarin kazen worden ondergedompeld, kan schimmelgroei effectief worden geremd zonder dat de smaak of textuur van de kaas negatief wordt beïnvloed.

Bakkerijproducten

In bakkerijproducten zoals brood en gebak wordt calciumsorbaat gebruikt om de groei van schimmels en gisten te voorkomen. Dit is vooral belangrijk voor producten die niet direct na productie worden geconsumeerd en een langere houdbaarheid nodig hebben. Door het toevoegen van calciumsorbaat aan deegmengsels of als oppervlaktebehandeling kan de houdbaarheid van deze producten aanzienlijk worden verlengd.

Gedroogd fruit en groenten

Gedroogd fruit en groenten zijn bijzonder gevoelig voor schimmelgroei vanwege hun hoge suikergehalte en de aanwezigheid van vocht. Calciumsorbaat wordt vaak gebruikt om deze producten te conserveren en schimmelvorming te voorkomen, waardoor de houdbaarheid wordt verlengd en de kwaliteit behouden blijft. Het is een populaire keuze omdat het effectief is bij lage concentraties en de smaak van het gedroogde fruit of de groenten niet verandert.

Wijn en dranken

Calciumsorbaat wordt ook gebruikt in de productie van wijn en andere dranken om de groei van ongewenste gisten en bacteriën te voorkomen. In wijn kan het de fermentatie stabiliseren door te voorkomen dat resterende gisten actief blijven nadat de gewenste fermentatie is voltooid. Dit helpt bij het behoud van de gewenste smaak en kwaliteit van de wijn gedurende de opslagperiode.

Gezondheidsaspecten en veiligheid

Regulering en toegestane hoeveelheden

Het gebruik van calciumsorbaat als conserveermiddel is goedgekeurd door verschillende gezondheidsautoriteiten wereldwijd, waaronder de Europese Autoriteit voor Voedselveiligheid (EFSA) en de Amerikaanse Food and Drug Administration (FDA). Deze autoriteiten hebben strikte limieten gesteld aan de hoeveelheden die in voedingsmiddelen mogen worden gebruikt om de veiligheid van consumenten te waarborgen. De toegestane dagelijkse inname (ADI) van calciumsorbaat is vastgesteld op 0-25 mg per kg lichaamsgewicht.

Mogelijke bijwerkingen

Hoewel calciumsorbaat over het algemeen als veilig wordt beschouwd bij de geaccepteerde niveaus van gebruik, kunnen sommige mensen gevoelig zijn voor sorbaten. Dit kan leiden tot allergische reacties, zoals huiduitslag of astmatische symptomen. Dergelijke reacties zijn echter zeldzaam en treden meestal op bij mensen die al gevoelig zijn voor andere conserveermiddelen of chemische stoffen.

Metabolisme en uitscheiding

Calciumsorbaat wordt in het lichaam gemetaboliseerd tot sorbinezuur en calcium, die beide op natuurlijke wijze worden uitgescheiden. Sorbinezuur wordt verder afgebroken tot water en kooldioxide, die via de nieren en longen worden uitgescheiden. Dit proces verloopt efficiënt, waardoor er geen ophoping van calciumsorbaat in het lichaam plaatsvindt.

Alternatieven voor calciumsorbaat

Hoewel calciumsorbaat effectief is als conserveermiddel, zijn er ook alternatieven beschikbaar voor degenen die gevoelig zijn voor sorbaten of liever andere conserveermiddelen gebruiken. Enkele veelgebruikte alternatieven zijn:

Natuurlijke conserveermiddelen

Natuurlijke conserveermiddelen zoals citroenzuur, azijn en zout worden vaak gebruikt als alternatieven voor chemische conserveermiddelen. Deze stoffen hebben antimicrobiële eigenschappen en kunnen helpen bij het verlengen van de houdbaarheid van voedingsmiddelen, hoewel ze mogelijk minder effectief zijn dan calciumsorbaat in bepaalde toepassingen.

Andere synthetische conserveermiddelen

Naast calciumsorbaat zijn er andere synthetische conserveermiddelen beschikbaar, zoals natriumbenzoaat (E211) en kaliumsorbaat (E202). Deze conserveermiddelen hebben vergelijkbare antimicrobiële eigenschappen en kunnen worden gebruikt in een breed scala aan voedingsmiddelen. Het kiezen van het juiste conserveermiddel hangt af van de specifieke vereisten van het product en de voorkeuren van de fabrikant.

Heb je suggesties?

Heb je suggesties of verbeteringen voor Kookvragen.nl? Of heb je een fout ontdekt? We horen graag van je, dus neem gerust contact met ons op!