Frisdrank, chips en kant-en-klaarmaaltijden. Het zijn voorbeelden van ultrabewerkt voedsel, oftewel: eten en drinken waar van alles aan is toegevoegd in de fabriek. Daar zouden maatregelen tegen moeten komen, zegt een grote groep internationale wetenschappers, want het is allemaal hartstikke slecht voor de gezondheid.
Ultrabewerkte voeding (Ultra Processed Foods, UPF) zijn voedingsmiddelen die complexe industriële bewerkingsprocessen ondergingen en vaak uit een lange lijst van ingrediënten en voedingsadditieven bestaan. De voeding is gemakkelijk te verkrijgen, te bewaren en te eten.
Onder ultrabewerkt voedsel valt: koek, chips, frisdrank, maar ook aan sommige soorten brood of halvarine.
Ingemaakte groenten, ingeblikte vis, fruit op siroop, kaas en vers brood zijn voorbeelden van bewerkte voedingsmiddelen. De verwerking kan het toevoegen van zout en azijn aan groenten zijn, of suiker aan fruit om ze bijvoorbeeld in glas of blik te bewaren.
Enkele voorbeelden van gezonde bewerkte producten zijn volkoren brood, diepvriesgroenten of yoghurt.
Ambachtelijk + volkoren = de juiste match
Even alles op een rijtje. Volkoren is dus altijd de beste keus. En ambachtelijk brood verdient de voorkeur boven fabrieksbrood, omdat het het minst bewerkt is en daardoor beter verzadigt.
Ei. Noten en notenpasta en pindakaas met 100% pinda's of noten, zonder toegevoegd zout of suiker. Zelfgemaakte hummus (kikkererwtenspread) of andere bonenspread zonder zout. Vis zoals zalm, forel, tonijn of haring.
Tips om ze in de supermarkt te herkennen:
Een product met meer dan 5 ingrediënten heeft meer dan 75% kans ultrabewerkt te zijn. Ingrediënten die je normaal niet thuis gebruikt. E-additieven: kleurstoffen, antioxidanten, emulgatoren, stabilisatoren, smaakversterkers, conserveermiddelen.
Nee joh, pindakaas past heel goed in een gezonde levensstijl. Per calorie levert pindakaas namelijk ontzettend veel voedingswaarde. Als je bijvoorbeeld kijkt naar lightproducten zijn deze vaak caloriearm maar bevatten ze ook veel minder voedingswaarde.
Waterkers is officieel het 'gezondste voedsel' ter wereld. Een onderzoek van de Amerikaanse Centers for Disease Control (CDC's, vergelijkbaar met ons RIVM) laat zien dat dat waterkers de grootste dichtheid qua voedingsstoffen heeft. Waterkers scoort 100 punten, het hoogste te behalen aantal.
Omega-3 vetzuren – Deze gezonde vetten houden je aderen elastisch en bevorderen een goede doorbloeding. Ze zijn te vinden in vette vis (zoals zalm en makreel), avocado's, lijnzaad en walnoten.
Voorbeelden van ultra bewerkt voedsel zijn frisdranken, fastfood, ingeblikte soepen, koekjes en chips, maar ook producten waar vet en suiker uitgehaald zijn. Ultra bewerkt voedsel bestaat uit ingredienten die in een normale keuken niet voorkomen.
Een gezond voedingspatroon bestaat uit het eten van voldoende groente, fruit, peulvruchten, noten, vis en volkoren producten met zoveel mogelijk onverzadigde vetten. Maar dat is niet het enige; zout, suiker en vlees zouden we juist minder moeten eten.
Een recente studie bevestigt nogmaals dat brood – ondanks de categorie (sterk) bewerkt – juist gunstig is voor de gezondheid. Met name door de hoeveelheid vezels. Het advies van voedingsexperts is om iedere dag minstens 125 gram volkorenproducten te eten, dat komt overeen met minimaal 3 sneetjes volkorenbrood.
Zijn er voedingsmiddelen die u beter niet kunt eten? Voedingsmiddelen die u beter niet kunt eten, zijn producten met weinig tot geen voedingswaarde, zoals producten met veel vet, suiker, zout en geraffineerd meel . Bewerkte voedingsmiddelen, fastfood en andere ongezonde voedingsmiddelen smaken misschien wel lekker, maar vormen aanzienlijke gezondheidsrisico's bij overmatige consumptie.
Magere, onbewerkte vleeswaren
Dan kunt u het best kiezen voor magere vleeswaren als achterham, kipfilet, rosbief , kalkoenfilet en runderrookvlees. Deze vleeswaren bevatten bovendien slechts ongeveer 20 kcal per portie.
Niet alle kaas is ultrabewerkt. Traditionele kazen zonder veel toevoegingen vallen niet onder ultrabewerkt voedsel, maar sommige bewerkte kaassoorten wel. Wat is geen ultra bewerkt voedsel? Verse groenten, fruit, noten, volkorenproducten zonder toevoegingen en onbewerkt vlees vallen niet onder ultrabewerkt voedsel.
Conclusie. Alle drie de diëtisten kozen 100% volkorenbrood als hun favoriet, en twee van hen gaven in het bijzonder een shout-out naar gekiemd volkorenbrood. Hoewel volkorenbrood op zichzelf al een gezonde, heerlijke en ongeraffineerde optie is, is de gekiemde variant de beste manier om ervan te genieten.
Brood van de bakker is volgens hem namelijk veel gezonder. In de supermarkt is het namelijk veel meer bewerkt, en zitten er veel minder mineralen en nutriënten in. Ambachtelijk brood is veel voedzamer.
Voorbeelden van onbewerkt mager vlees zijn: kipfilet, kipdrumstick, kalkoenfilet, biefstuk, magere runderlappen, sukadelap, varkenshaas, haaskarbonades, magere varkenslappen, varkensfiletlapjes, hamlap en mager lamsvlees.