Een mooie metafoor is het kauwen van een stukje kauwgom. Pas na een tijd kauwen kun je er een bel van blazen. Dat lukt niet in de eerste paar minuten. Hoe soepeler en elastischer het deeg is, hoe meer vocht het deeg kan opnemen en vasthouden en hoe minder plakkerig het uiteindelijk wordt.
Als deeg blijft plakken, betekent dat niet meteen dat je het niet meer kunt gebruiken. Je kunt het nog steeds redden door tijdens het kneden meer bloem toe te voegen. Voeg steeds kleine hoeveelheden toe, totdat je de gewenste consistentie hebt bereikt.
Je deeg kan plakkerig worden als je te veel water toevoegt of als de bloem niet geschikt is voor het soort deeg dat je maakt . Te lang rijzen of rijzen van het deeg kan er ook toe leiden dat de glutenstructuur verzwakt en het deeg plakkerig wordt.
Deeg is te plakkerig
Voeg dan een beetje bloem toe. Zet de mixer aan en voeg steeds een eetlepel bloem toe tot het deeg niet meer plakkerig is.
Help, er plakken restjes deeg aan de rol!
Normaal zal er geen deeg aan je deegrol blijven plakken, tenzij het te nat was of erg plakkerig. Bestrooi in dat geval de deegrol met een beetje bloem en wrijf 'm af met een vochtige keukendoek of een borsteltje.
Kneden, kneden en nog eens kneden.
Zeker in het beginstadium van het kneden, kan het deeg nog vrij plakkerig zijn. Het slechtste wat je dan kan doen is bloem/meel toevoegen. Langer door kneden is eigenlijk altijd de manier.
Dan kun je in plaats van bloem ook bakpapier, een siliconenmatje of plasticfolie gebruiken. Je kunt het deeg dan daarop uitrollen of er tussen. Als je dat doet, weet je zeker dat het deeg niet blijft plakken aan het werkblad.
Rijzen. Een deeg dat niet wil rijzen kan twee oorzaken hebben: het deeg is niet goed of lang genoeg gekneed, of het staat in een te koude omgeving. Als het deeg goed gekneed is dek je de kom af met folie of een schone theedoek en zet je deze op een tochtvrije plek. Minimaal op kamertemperatuur, maar liefst iets warmer.
Waarom is mijn deeg te slap of plakkerig om een bol van te vormen? Bij te nat deeg is de hydratatie in het recept niet in balans. Brood bakken komt nauw, dus de verhouding bloem en/of meel + water moet kloppen voor een werkbaar en lekker resultaat.
Wanneer je brooddeeg té lang kneedt dan verandert de structuur van het deeg, je ziet dat meteen. Het wordt heel plakkerig en nat. Daar is dan geen goed brood meer mee te bakken.
Ook kunt u zuur toevoegen, een paar druppels citroensap of 1 theelepel azijn kan de gluten wat versterken en de rijstijd verlengen. Wat zuur is tevens goed voor de smaak en houdbaarheid van uw brood. Let wel op, dit is optioneel en niet nodig bij zuurdesem of lang gerijpt deeg.
Wanneer je een deeg voor een brood gaat maken zal je meestal water gebruiken. Maar je kan ook melk gebruiken, dat maakt het brood luxer, smaakvoller en blijft iets langer vers. Het is wat minder gebruikelijk maar je kan ook appelsap, bier, karnemelk of kwark gebruiken.
Zodra je het deeg in de koelkast laat rusten, wordt de boter weer wat steviger, waardoor ook het deeg steviger wordt. Daardoor kun je het deeg makkelijker vormen en uitrollen en voorkom je dat het deeg tijdens het bakken gaat uitlopen.
Rusten en rijzen
Laat het deeg rijzen tot het in volume is verdubbeld. De tijdsduur is afhankelijk van de temperatuur. Bij kamertemperatuur duurt het ongeveer 2 uur. In de koelkast kun je het een nacht laten rijzen.
Als er onvoldoende water in het deeg is om de eiwitten of het bindmiddel te binden (bakkers spreken van een niet volledig gehydrateerd deeg), heeft het deeg weinig structuur en veerkracht. Met na het bakken als resultaat een kruimelig kruim.
Een klein beetje olie
De handen bebloemen heeft maar een tijdelijk effect. Beter werkt het om de handen in te smeren met een kleine hoeveelheid neutrale olie, zoals zonnebloemolie. Het deeg blijft dan niet meer aan de handen plakken. Zorg er ook voor dat u lang genoeg kneedt.
Gebruik olie of vet in plaats van bloem
Bij sommige deegsoorten, zoals brood- of pizzadeeg, is het beter om op uw werkoppervlak olie te gebruiken in plaats van bloem, om plakkerig deeg te voorkomen. Vet uw handen en uw werkoppervlak licht in met een neutrale olie, zoals olijfolie.
Een klef kruim met een ingezakte korst wijst vaak op een te nat deeg. Als het brood al vóór het bakken inzakt en veel luchtbellen vertoont, is overrijs de boosdoener. Een ingezakt midden met vochtige kruim duidt meestal op onvoldoende baktijd.
Plakkerig deeg krijg je meestal door een verkeerde verhouding tussen natte en droge ingrediënten. Gebruik je te veel natte ingrediënten, dan wordt je deeg plakkerig en klef. Te weinig bloem heeft hetzelfde effect. Ook de temperatuur van je ingrediënten heeft effect op je deeg.
Meel met weinig eiwit produceert ook zwakkere gluten, waardoor het deeg moeilijker te hanteren is. In vochtige omgevingen neemt bloem vocht uit de lucht op, waardoor het deeg natter en kleveriger wordt dan verwacht. Lichte onnauwkeurigheden bij het meten van bloem of water kunnen de consistentie van het deeg verstoren.
Rijst het beslag niet, probeer dan het volgende met de oven. Houd de oven uit en plaats er een bakje/mokje met kokend water in om de ovenruimte op te warmen en de luchtvochtigheid te behouden. Wacht ongeveer een half uur en kijk daarna of het beslag voldoende gerezen is.
Ook altijd ruzie met deeg dat aan je deegroller of aanrecht blijft plakken? In plaats met veel bloem in de weer te gaan (wat weer veel rommel geeft) kan je ook Dumil bakpapier gebruiken! Leg bakpapier op het aanrecht, verolgens het deeg en daarop nog een vel bakpapier.
Waarom wordt geadviseerd een natte theedoek op de kom te leggen waarin brooddeeg rijst? Gist in brooddeeg heeft onder andere vocht nodig om te kunnen groeien. Als je geen vochtige theedoek over de kom legt, wordt de bovenkant van het deeg droger en harder. Het deeg rijst dan minder goed.
De Patisse deegroller met antikleef technologie is een essentieel hulpmiddel voor elke bakliefhebber. Met deze deegroller kun je eenvoudig en snel deeg rollen zonder dat het aan het oppervlak blijft plakken.